Đường trung tuyến của tam giác
Trong tam giác $ABC$, nếu $M$ là trung điểm của cạnh $BC$ thì đoạn thẳng $AM$ là một **đường trung tuyến** của tam giác.
Mỗi tam giác có ba đường trung tuyến, mỗi đường xuất phát từ một đỉnh và đi đến trung điểm của cạnh đối diện.
Để kết luận $AM$ là đường trung tuyến, cần có đủ hai ý: $M\in BC$ và $MB=MC$.
Ba đường trung tuyến đồng quy

Ba đường trung tuyến của một tam giác cùng đi qua một điểm. Điểm đó gọi là **trọng tâm** của tam giác.
Trong tam giác $ABC$, nếu $AM$, $BN$, $CP$ là ba đường trung tuyến thì
$$AM\cap BN\cap CP=G,$$
với $G$ là trọng tâm. Trọng tâm luôn nằm bên trong tam giác.
Trọng tâm chia đường trung tuyến theo tỉ lệ $2:1$

Trọng tâm cách đỉnh một khoảng bằng $\dfrac23$ độ dài đường trung tuyến:
$$AG=\frac23AM.$$
Do đó
$$AG=2GM\qquad\text{và}\qquad GM=\frac13AM.$$
Quy tắc này đúng trên cả ba đường trung tuyến. Phần dài hơn luôn nằm về phía đỉnh.
Ví dụ: tính các đoạn trên trung tuyến
Tam giác $ABC$ có trung tuyến $AM=18$ cm và trọng tâm $G$. Khi đó
$$AG=\frac23AM=\frac23\cdot18=12\text{ cm}.$$
Suy ra
$$GM=AM-AG=18-12=6\text{ cm}.$$
Kết quả cũng phù hợp với $AG=2GM$.
Tính khoảng cách từ đỉnh đến trọng tâm
Tam giác $ABC$ có trung tuyến $AM=15$ cm và trọng tâm $G$. Độ dài $AG$ bằng
$5$ cm là độ dài $GM$, không phải $AG$.
Trọng tâm không chia trung tuyến thành hai phần bằng nhau.
Không nhân độ dài trung tuyến với $2$.
Đúng. $AG=\dfrac23AM=10$ cm.
Lời giải
Trọng tâm cách đỉnh một khoảng bằng $\dfrac23$ trung tuyến, nên $AG=\dfrac23\cdot15=10$ cm. Chọn D.
Tính phần trung tuyến gần cạnh
Trong tam giác $ABC$, $BN$ là trung tuyến và $G$ là trọng tâm. Biết $BG=8$ cm. Độ dài $GN$ là
Đã nhân thay vì chia cho $2$.
Đúng. Phần từ đỉnh đến trọng tâm dài gấp đôi phần còn lại.
Không phù hợp với tỉ lệ $BG:GN=2:1$.
$12$ cm là tổng $BN=BG+GN$.
Lời giải
Trên trung tuyến $BN$, ta có $BG=2GN$. Vì $BG=8$ cm nên $GN=8:2=4$ cm. Chọn B.
Kiến thức cần nhớ
Đường trung tuyến nối một đỉnh với trung điểm cạnh đối diện. Ba đường trung tuyến đồng quy tại trọng tâm; trọng tâm chia mỗi trung tuyến theo tỉ lệ $2:1$ kể từ đỉnh.