Đường trung trực của tam giác
Đường trung trực của mỗi cạnh được gọi là một **đường trung trực của tam giác**.
Muốn dựng đường trung trực của cạnh $BC$, cần xác định trung điểm $M$ của $BC$, rồi kẻ đường thẳng vuông góc với $BC$ tại $M$.
Khác với đường trung tuyến, đường trung trực không nhất thiết đi qua một đỉnh của tam giác.
Ba đường trung trực đồng quy

Ba đường trung trực của một tam giác cùng đi qua một điểm $O$. Điểm $O$ cách đều ba đỉnh:
$$OA=OB=OC.$$
Vì ba khoảng cách bằng nhau, đường tròn tâm $O$ bán kính $OA$ đi qua cả ba đỉnh $A,B,C$. Chỉ cần dựng hai đường trung trực để xác định $O$; đường trung trực thứ ba cũng đi qua điểm đó.
Vị trí của điểm đồng quy

Điểm đồng quy của ba đường trung trực không phải lúc nào cũng nằm trong tam giác:
- với tam giác nhọn, điểm đó nằm trong tam giác;
- với tam giác vuông, điểm đó là trung điểm cạnh huyền;
- với tam giác tù, điểm đó nằm ngoài tam giác.
Khi dựng tam giác tù, cần kéo dài các đường trung trực đủ xa mới thấy giao điểm.
Ví dụ: tính bán kính đường tròn qua ba đỉnh
Ba đường trung trực của tam giác $ABC$ đồng quy tại $O$. Biết $OA=6$ cm.
Theo tính chất điểm đồng quy,
$$OA=OB=OC=6\text{ cm}.$$
Vì vậy, đường tròn tâm $O$ đi qua $A,B,C$ có bán kính $6$ cm.
Dùng tính chất cách đều ba đỉnh
Ba đường trung trực của tam giác $ABC$ đồng quy tại $O$. Biết $OA=7$ cm. Khẳng định đúng là
Tính chất cho ba độ dài bằng nhau, không cho tổng bằng $OA$.
Đúng. $O$ cách đều ba đỉnh của tam giác.
Không chia đôi độ dài $OA$.
Không nhân đôi độ dài $OA$.
Lời giải
Điểm đồng quy của ba đường trung trực cách đều ba đỉnh, nên $OA=OB=OC=7$ cm. Chọn B.
Nhận biết đường trung trực
Đường thẳng $d$ là đường trung trực của cạnh $BC$ khi
Đi qua một đầu mút không phải điều kiện của đường trung trực.
Đường trung trực phải vuông góc, không song song với $BC$.
Đường trung trực không nhất thiết đi qua đỉnh của tam giác.
Đúng. Có đủ hai điều kiện vuông góc và đi qua trung điểm.
Lời giải
Đường trung trực của một đoạn thẳng phải vuông góc với đoạn thẳng tại trung điểm của đoạn đó. Vì vậy, $d\perp BC$ tại trung điểm của $BC$. Chọn D.
Kiến thức cần nhớ
Ba đường trung trực của một tam giác đồng quy tại điểm cách đều ba đỉnh. Điểm này là tâm của đường tròn đi qua ba đỉnh và có thể nằm trong, trên hoặc ngoài tam giác.