Hai mặt đáy và các mặt bên

Trong hình lăng trụ đứng tam giác hoặc tứ giác:
- hai mặt đáy là hai đa giác bằng nhau và song song;
- các mặt bên là những hình chữ nhật;
- các cạnh bên song song và bằng nhau;
- độ dài một cạnh bên gọi là **chiều cao** của lăng trụ đứng.
Tên gọi tam giác hoặc tứ giác dựa vào hình dạng của một mặt đáy. Hình hộp chữ nhật và hình lập phương cũng là những hình lăng trụ đứng tứ giác.
Gọi tên các yếu tố
Xét lăng trụ đứng tam giác $ABC.A'B'C'$.
- Các đỉnh: $A,B,C,A',B',C'$.
- Các cạnh đáy: $AB,BC,CA,A'B',B'C',C'A'$.
- Các cạnh bên: $AA',BB',CC'$.
- Hai mặt đáy: tam giác $ABC$ và tam giác $A'B'C'$.
- Ba mặt bên: $ABB'A'$, $BCC'B'$, $CAA'C'$.
Khi gọi tên mặt bên, đi lần lượt quanh hình chữ nhật, không nối chéo các đỉnh.
Hình khai triển của lăng trụ đứng

Hình khai triển của lăng trụ đứng tam giác gồm:
- hai tam giác bằng nhau làm hai đáy;
- ba hình chữ nhật ghép thành dải các mặt bên.
Chiều rộng chung của dải hình chữ nhật bằng chiều cao của lăng trụ; ba chiều dài còn lại lần lượt bằng ba cạnh của tam giác đáy.
Với lăng trụ đứng tứ giác, dải mặt bên gồm bốn hình chữ nhật và có hai tứ giác đáy bằng nhau.
Ví dụ: đếm các yếu tố
Một lăng trụ đứng tam giác có:
- $2\cdot3=6$ đỉnh;
- $2\cdot3+3=9$ cạnh, gồm sáu cạnh đáy và ba cạnh bên;
- $2+3=5$ mặt, gồm hai mặt đáy tam giác và ba mặt bên hình chữ nhật.
Quy tắc đếm này xuất phát trực tiếp từ hai tam giác đáy và ba cặp đỉnh tương ứng.
Đếm các yếu tố của lăng trụ
Một hình lăng trụ đứng tam giác có số đỉnh, số cạnh, số mặt lần lượt là
Đã đổi chỗ số đỉnh và số mặt.
Đã đổi chỗ số cạnh và số mặt.
Đúng. Có hai đáy tam giác và ba mặt bên hình chữ nhật.
Đây là số yếu tố của hình hộp chữ nhật.
Lời giải
Lăng trụ đứng tam giác có $6$ đỉnh, $9$ cạnh và $5$ mặt. Chọn C.
Nhận biết chiều cao
Trong lăng trụ đứng tam giác $ABC.A'B'C'$, biết $AA'=BB'=CC'=12$ cm. Chiều cao của lăng trụ bằng
Đúng. Cạnh bên có độ dài bằng chiều cao của lăng trụ đứng.
Chu vi đáy dùng để tính diện tích xung quanh, không phải chiều cao.
Diện tích đáy không phải một độ dài.
$36$ cm là tổng ba cạnh bên, không phải chiều cao.
Lời giải
Độ dài một cạnh bên của lăng trụ đứng chính là chiều cao. Vì $AA'=12$ cm nên chiều cao bằng $12$ cm. Chọn A.
Kiến thức cần nhớ
Lăng trụ đứng có hai đáy bằng nhau và song song, các mặt bên là hình chữ nhật, các cạnh bên song song và bằng nhau. Độ dài cạnh bên là chiều cao của lăng trụ.