Giữ dấu hay đổi dấu?
Khi bỏ dấu ngoặc:
- có dấu “$+$” trước ngoặc: giữ nguyên dấu của tất cả số hạng trong ngoặc;
- có dấu “$-$” trước ngoặc: đổi dấu của tất cả số hạng trong ngoặc, “$+$” thành “$-$” và “$-$” thành “$+$”.
Điểm dễ sai là chỉ đổi dấu số hạng đầu tiên. Dấu trừ trước ngoặc tác động đến **mọi** số hạng bên trong.
Ví dụ: bỏ dấu ngoặc
Ta có
$$25+(13-8)=25+13-8,$$
vì trước ngoặc là dấu “$+$”. Còn
$$25-(13-8)=25-13+8,$$
vì trước ngoặc là dấu “$-$”, nên cả $+13$ và $-8$ đều đổi dấu.
Ví dụ: tính hợp lí sau khi bỏ ngoặc
Tính $125-(115-99)$.
Bỏ ngoặc rồi nhóm các số thuận tiện:
$$125-(115-99)=125-115+99=10+99=109.$$
Không tính $115-99$ trước cũng cho cùng kết quả, nhưng bỏ ngoặc giúp nhìn thấy cặp $125-115$ dễ tính.
Bỏ ngoặc có dấu trừ
Kết quả bỏ dấu ngoặc của $40-(12-7+3)$ là:
Số hạng $-7$ phải đổi thành $+7$.
Đúng. Tất cả dấu trong ngoặc đã được đổi.
Các dấu đã được giữ nguyên theo cách không đúng.
Không phải mọi số hạng đều đổi thành dấu cộng.
Lời giải
Trước ngoặc là dấu trừ nên phải đổi dấu cả ba số hạng: $+12$ thành $-12$, $-7$ thành $+7$, $+3$ thành $-3$. Chọn B.
Tính giá trị biểu thức
Giá trị của $18-(-5+8)$ là:
Kết quả này do đổi dấu chưa đúng.
Đúng. $-(-5)$ trở thành $+5$, còn $-(+8)$ trở thành $-8$.
Cần thực hiện tiếp phép trừ $23-8$.
Không được đổi cả hai số hạng trong ngoặc thành số dương.
Lời giải
Bỏ ngoặc: $18-(-5+8)=18+5-8=23-8=15$. Chọn B.
Kiến thức cần nhớ
Dấu cộng trước ngoặc: giữ nguyên mọi dấu. Dấu trừ trước ngoặc: đổi dấu mọi số hạng. Sau khi bỏ ngoặc đúng, có thể đổi chỗ và nhóm các số hạng kèm theo dấu của chúng để tính hợp lí.