Đoạn thẳng có hai đầu mút

Đoạn thẳng $AB$ là hình gồm hai điểm $A,B$ và tất cả các điểm nằm giữa $A,B$. Hai điểm $A,B$ là hai đầu mút của đoạn thẳng.
Đoạn thẳng $AB$ và đoạn thẳng $BA$ là cùng một đoạn thẳng. Khác với đường thẳng kéo dài về hai phía và tia kéo dài về một phía, đoạn thẳng bị giới hạn ở cả hai đầu.
Đo độ dài bằng thước có vạch chia

Khi chọn một đơn vị đo, mỗi đoạn thẳng có một độ dài được biểu diễn bởi một số dương kèm đơn vị. Độ dài đoạn thẳng $AB$ cũng gọi là khoảng cách giữa $A$ và $B$.
Để đo, đặt đoạn thẳng dọc mép thước rồi lấy số chỉ tại đầu sau trừ số chỉ tại đầu trước. Nếu $A$ ở vạch $2$ cm và $B$ ở vạch $8{,}5$ cm thì
$$AB=8{,}5-2=6{,}5\text{ cm}.$$
Khoảng cách giữa hai điểm trùng nhau được quy ước bằng $0$.
Cộng độ dài khi có điểm nằm giữa
Nếu $B$ nằm giữa hai điểm $A,C$ thì
$$AB+BC=AC.$$
Từ đó:
$$AB=AC-BC,\qquad BC=AC-AB.$$
Trước khi dùng các công thức này, phải xác định đúng điểm nào nằm giữa hai điểm còn lại. Không thể chỉ nhìn các tên điểm rồi tự chọn phép cộng.
Ví dụ: tính độ dài đoạn còn lại
Điểm $B$ nằm giữa $A,C$, biết $AC=8{,}2$ cm và $AB=3{,}7$ cm.
Vì $B$ nằm giữa $A,C$ nên $AB+BC=AC$. Suy ra
$$BC=AC-AB=8{,}2-3{,}7=4{,}5\text{ cm}.$$
Vậy $BC=4{,}5$ cm.
Đọc độ dài trên thước
Trên thước thẳng, đầu $A$ trùng vạch $2$ cm và đầu $B$ trùng vạch $8{,}5$ cm. Độ dài $AB$ là:
Đã cộng hai số chỉ thay vì lấy hiệu.
$8{,}5$ là số chỉ ở đầu $B$, không phải độ dài vì đầu $A$ không ở vạch $0$.
Đúng. Lấy số chỉ lớn trừ số chỉ nhỏ.
Phải giữ phần $0{,}5$ cm.
Lời giải
Độ dài là hiệu hai số chỉ ở hai đầu: $AB=8{,}5-2=6{,}5$ cm. Chọn C.
Tính độ dài đoạn thẳng
Điểm $B$ nằm giữa $A,C$. Biết $AB=3{,}7$ cm và $AC=8{,}2$ cm. Độ dài $BC$ bằng:
Đúng. Đây là phần còn lại của đoạn $AC$.
Đã cộng $AB$ với $AC$ thay vì lấy hiệu.
Hiệu $8{,}2-3{,}7$ không bằng $5{,}5$.
Cần thực hiện phép trừ chính xác theo hàng thập phân.
Lời giải
Vì $B$ nằm giữa $A,C$ nên $AB+BC=AC$. Do đó $BC=8{,}2-3{,}7=4{,}5$ cm. Chọn A.
Kiến thức cần nhớ
Đoạn thẳng có hai đầu mút. Độ dài được đo bằng hiệu hai vạch ở hai đầu. Chỉ khi $B$ nằm giữa $A,C$ mới có $AB+BC=AC$.