Địa chỉ tương đối thay đổi theo vị trí mới
Một công thức dùng địa chỉ ô để lấy **giá trị trong ô**, không lấy các chữ trong địa chỉ làm số. Trong bảng “Góc sách”, B4 là đơn giá 12 000 đồng, C4 là số lượng 12. Để tính thành tiền khi chưa giảm giá, có thể nhập `=B4*C4`; kết quả là 144 000 đồng.
Khi chép công thức ở hàng 4 xuống hàng 5, `=B4*C4` thành `=B5*C5`. Hai địa chỉ B4 và C4 là **địa chỉ tương đối**: cùng dịch một hàng theo vị trí công thức. Vì thế, mỗi hàng dùng đơn giá và số lượng của chính hàng ấy.
Bài luyện
Ô E4 có công thức `=B4*C4`. Sao chép E4 xuống E6 thì công thức ở E6 là gì?
Địa chỉ tương đối cần dịch theo hai hàng.
Cả B4 và C4 đều dịch xuống hai hàng.
B4 cũng cần dịch xuống hai hàng.
C4 cũng cần dịch xuống hai hàng.
Lời giải
E6 cách E4 hai hàng. Cả B4 và C4 là địa chỉ tương đối, nên lần lượt thành B6 và C6; công thức mới là `=B6*C6`.
Dấu `$` giữ cố định ô dùng chung
Bảng mẫu đặt tỉ lệ giảm giá **15% tại G2**. Ở hàng 4, giá sau giảm là `=B4*(1-$G$2)`. Ô B4 thay theo từng mặt hàng; `$G$2` cố định cả cột G lẫn hàng 2, nên luôn lấy đúng tỉ lệ chung. Chép từ D4 xuống D5 cho công thức `=B5*(1-$G$2)`.
Với đơn giá 12 000 đồng, giá sau giảm ở D4 là 12 000 × (1 − 0,15) = 10 200 đồng. C4 có số lượng 12, nên E4 dùng `=C4*D4` và cho 12 × 10 200 = 122 400 đồng. Kí hiệu `$` chỉ cố định **địa chỉ khi sao chép**, không làm giá trị G2 ngừng thay đổi: nếu G2 đổi, các kết quả tính lại.
Bài luyện
D4 chứa `=B4*(1-$G$2)`. Chép D4 xuống D7 thì công thức nào đúng?
B4 dịch ba hàng, còn `$G$2` giữ nguyên.
`$G$2` là địa chỉ tuyệt đối nên không đổi thành G5.
B4 là địa chỉ tương đối nên phải dịch xuống.
G5 vừa sai ô dùng chung vừa không cố định khi chép tiếp.
Lời giải
D7 cách D4 ba hàng, nên B4 thành B7. Hai dấu `$` trong `$G$2` giữ nguyên cột G và hàng 2. Công thức cần có là `=B7*(1-$G$2)`.
Bài luyện
G2 là 15%, B4 là 12 000 đồng và C4 là 12. D4 có `=B4*(1-$G$2)`, E4 có `=C4*D4`. Giá trị E4 là bao nhiêu?
10 200 đồng mới là giá sau giảm của một món ở D4.
Lấy giá sau giảm 10 200 đồng nhân với 12 món.
144 000 đồng là tổng trước giảm.
1 800 đồng chỉ là phần giảm của một món.
Lời giải
D4 = 12 000 × (1 − 0,15) = 10 200 đồng. E4 = C4×D4 = 12 × 10 200 = 122 400 đồng.
Sao chép bảng từ tài liệu khác
Khi dữ liệu nằm trong tệp văn bản hoặc trang trình chiếu, có thể **chọn vùng dữ liệu → Copy → chọn ô đầu trong bảng tính → Paste**. Sau khi dán, kiểm tiêu đề, số dòng và từng cột; nếu phần mềm mở hộp nhập văn bản, chọn đúng dấu phân cách. Dán xong không đồng nghĩa dữ liệu đã được tính: ô số cần được nhận là số, công thức cần bắt đầu bằng `=`.
Tệp thực hành BTVN có hai nguồn giả định: bảng trong Writer dùng dấu tab giữa hai cột; trang Impress dùng dấu chấm phẩy `;`. Trên **LibreOffice Calc 26.2 tiếng Anh**, khi dán phần nội dung trang trình chiếu bằng Paste Unformatted, hộp **Import** có thể tự đoán cả dấu cách, khiến “Số phiếu” bị tách làm hai cột. Chọn **Separated by → Semicolon** rồi nhìn vùng xem trước: phải có đúng hai cột “Nội dung” và “Số phiếu”. Đây là thao tác của phiên bản đã kiểm, không phải tên nút chung cho mọi phần mềm.
Bài luyện
Dán dữ liệu từ trang trình chiếu vào Calc; vùng xem trước chia “Số phiếu” thành hai cột “Số” và “phiếu”. Nên làm gì?
Vùng xem trước đang cho thấy cột bị tách sai.
Nguồn dùng dấu chấm phẩy giữa hai cột; cần chọn đúng dấu và kiểm lại.
Xóa chữ làm mất tên cột cần giữ.
Đổi số thành ảnh khiến bảng tính không dùng được để tính.
Lời giải
Dữ liệu nguồn đặt dấu `;` giữa “Nội dung” và “Số phiếu”. Chọn Semicolon ở hộp Import sẽ giữ khoảng trắng bên trong “Số phiếu” và tạo đúng hai cột.
Thực hành trên tệp Góc sách
**Nhiệm vụ:** mở bảng bắt đầu, tính giá sau giảm và thành tiền cho sáu mã hàng giả định. Không dùng dữ liệu bán hàng thật.
**Tệp và trình tự:** Mở “Góc sách — bắt đầu” trong Calc. Xác nhận G2 là 15%, B4=12 000 và C4=12. Nhập `=B4*(1-$G$2)` ở D4, `=C4*D4` ở E4; sao chép xuống hàng 9, nhập `=SUM(E4:E9)` ở E10. Có thể mở tệp mẫu để đối chiếu. Mở tệp Writer hoặc Impress kèm theo, sao chép riêng bảng nội dung sang một vùng trống hoặc trang tính mới. Nếu hộp Import xuất hiện, chọn dấu phân cách đúng và kiểm hai cột, năm dòng trước khi xác nhận.
**Kết quả mong đợi:** D4=10 200, E4=122 400, E10=776 900 đồng. Hàng S06 có đơn giá 0 nên thành tiền 0. Nếu mọi hàng đều tham chiếu G3, G4... thì công thức giảm giá thiếu `$`; nếu tiêu đề hoặc số phiếu bị tách thành cột thừa thì cần chỉnh dấu phân cách rồi dán lại.
Bài luyện
Một bảng có G2 chứa tỉ lệ giảm chung. Sau khi chép công thức xuống, D5 tham chiếu G3 và D6 tham chiếu G4. Lỗi cần sửa là gì?
Kiểu dữ liệu cột C không gây ra việc địa chỉ G2 dịch xuống.
Địa chỉ tuyệt đối giữ ô tỉ lệ chung khi chép.
Xóa `=` khiến Calc không tính công thức.
Đổi ứng dụng không sửa địa chỉ ô trong công thức.
Lời giải
G2 là ô chung cho mọi hàng, nhưng địa chỉ tương đối G2 tự đổi thành G3, G4 khi chép. Viết `$G$2` trong công thức gốc để cả cột G và hàng 2 được giữ cố định.
Đang học