Dừng lại trước yêu cầu bất thường
Tin nhắn tự xưng là người quen hoặc đơn vị có uy tín vẫn có thể bị mạo danh. Nếu tin nhắn giục mở liên kết, gửi mật khẩu, mã xác minh hoặc dữ liệu riêng để nhận thưởng, cần **không cung cấp dữ liệu**, kiểm qua kênh đã biết và nhờ người lớn hoặc bộ phận phụ trách khi cần. Không chuyển tiếp tin chưa kiểm cho cả nhóm. Mật khẩu và mã xác minh không gửi qua tin nhắn cho người tự xưng là hỗ trợ.
Bài luyện
Tài khoản lạ nhắn “cần mã xác minh để sửa lỗi tài khoản học” và gửi đường dẫn. Cách làm phù hợp nhất?
Lời tự xưng chưa xác nhận danh tính.
Phát tán đường dẫn nghi vấn làm tăng rủi ro.
Mã xác minh có thể cho phép truy cập tài khoản.
Kiểm qua kênh độc lập trước khi xử lí.
Lời giải
Mã xác minh là thông tin dùng để bảo vệ tài khoản. Không gửi cho người nhắn tin tự xưng; dùng kênh liên lạc đã biết để xác minh yêu cầu.
Phản ứng khi bị quấy rối hoặc xúc phạm
Nếu gặp lời xúc phạm, đe dọa hoặc ảnh riêng bị phát tán, ưu tiên **không đáp trả bằng lời công kích**. Lưu bằng chứng phù hợp như đường dẫn hoặc ảnh chụp tin nhắn trong phạm vi cần báo cáo; dùng công cụ chặn/báo cáo và nói với người lớn đáng tin cậy hoặc nhà trường. Không chia sẻ lại ảnh, lời xúc phạm trong nhóm rộng vì có thể làm tổn thương thêm người liên quan. Khi có nguy cơ an toàn tức thời, tìm sự hỗ trợ trực tiếp từ người lớn và cơ quan có trách nhiệm.
Bài luyện
Một bạn trong lớp bị đăng ảnh kèm lời xúc phạm trong nhóm. Hành động nào giúp giảm hại?
Chuyển tiếp làm nội dung gây hại lan rộng.
Giữ bằng chứng ở phạm vi cần thiết và nhờ hỗ trợ là phù hợp.
Trả đũa làm tình huống xấu hơn.
Bắt nạt trực tuyến có thể gây tổn thương thật.
Lời giải
Cần bảo vệ người bị hại, hạn chế lan truyền nội dung và báo cho người có thể hỗ trợ. Lưu bằng chứng vừa đủ để trình báo, không công khai lại ảnh.
Bài luyện
Một lời mời kết bạn yêu cầu đăng công khai địa chỉ nhà và số điện thoại để “xác minh”. Vì sao nên từ chối?
Không phải mọi nội dung đều sai; vấn đề là dữ liệu nhạy cảm và mục đích.
Bảo vệ dữ liệu riêng áp dụng rộng hơn một lớp.
Đăng công khai tạo rủi ro và lời yêu cầu không đủ căn cứ.
Internet có thể dùng để giao tiếp; phải chọn cách an toàn.
Lời giải
Địa chỉ nhà và số điện thoại là dữ liệu riêng. Yêu cầu đăng công khai từ người chưa xác minh không cần thiết để kết bạn và có thể làm lộ thông tin.
Đang học