Các xu thế sau Chiến tranh lạnh

| Xu thế | Điều cần hiểu | |---|---| | Kinh tế là trọng tâm | Nhiều nước tập trung phát triển sản xuất, tài chính, công nghệ để tăng tiềm lực và nâng đời sống | | Toàn cầu hoá | Các quốc gia, dân tộc, khu vực có mối liên hệ, phụ thuộc và tác động lẫn nhau ngày càng mạnh | | Đối thoại, hợp tác | Các nước tăng nhu cầu ổn định, thương lượng và phối hợp giải quyết vấn đề chung | | Đa cực | Nhiều quốc gia, trung tâm gia tăng vai trò trong quan hệ quốc tế | Kinh tế được chú trọng vì tạo nguồn lực cho sức mạnh tổng hợp và cải thiện đời sống. Tập trung phát triển kinh tế không đồng nghĩa bỏ những nhiệm vụ chính trị, quốc phòng, xã hội. Toàn cầu hoá được thúc đẩy bởi phát triển khoa học–công nghệ và mở rộng giao lưu sau Chiến tranh lạnh. Thương mại, đầu tư, tài chính, dịch vụ và phân công lao động kết nối các nền kinh tế. Một biến động ở nơi này có thể ảnh hưởng tới hoạt động ở nơi khác qua những mối liên hệ ấy.

Muốn phát triển kinh tế, các nước cần môi trường ổn định và hợp tác. Liên kết thương mại, công nghệ làm nhu cầu phối hợp tăng; đối thoại giúp xử lí bất đồng và duy trì điều kiện hợp tác. Các quốc gia, trung tâm lớn mạnh cũng làm tương quan ảnh hưởng trở nên đa dạng. Đối thoại, hợp tác dựa trên lợi ích, tôn trọng lẫn nhau và cùng tồn tại hoà bình. Tuy nhiên, SGV lưu ý chiến tranh cục bộ, nội chiến, tranh chấp vẫn diễn ra ở một số khu vực. Vì vậy, không dùng một xung đột để phủ nhận mọi hợp tác, cũng không lấy một thoả thuận để kết luận cạnh tranh đã hết.

Từ 1986, Việt Nam tiến hành Đổi mới; quá trình đó có trước mốc kết thúc Chiến tranh lạnh. Trong điều kiện quốc tế mới, mở rộng hợp tác tạo thêm cơ hội tiếp cận thị trường, vốn, công nghệ và tri thức. Để tận dụng, cần nâng năng lực cạnh tranh, chất lượng nguồn nhân lực và khả năng tiếp nhận tri thức; đồng thời giữ độc lập, tự chủ và bản sắc. Cơ hội không tự chuyển thành kết quả đồng đều cho mọi tổ chức, cá nhân. Khi liên hệ, cần nối một điều kiện thuận lợi với yêu cầu cụ thể để sử dụng điều kiện ấy.