Không chỉ chia hai danh sách
Khi thuyết trình về vấn đề liên quan cơ hội và thách thức đối với đất nước, cần chọn vấn đề có ý nghĩa, xác định phạm vi, thu thập thông tin đáng tin cậy. Bài nói mở đầu giới thiệu vấn đề, triển khai bản chất và tác động, kết luận nhấn ý nghĩa cùng giải pháp.
Cơ hội và thách thức có thể gắn nhau: một khả năng phát triển đặt ra yêu cầu mới, một khó khăn có thể thúc đẩy tìm cách đổi mới. Vì vậy, không chỉ đọc hai danh sách rời; cần giải thích quan hệ, điều kiện và căn cứ.
Giải pháp phải hướng vào vấn đề đã phân tích. Khi chưa có dữ liệu để nói về cả nước, cần giới hạn nhận xét hoặc bổ sung nguồn. Hình, bảng hỗ trợ chỉ nên dùng khi giúp người nghe hiểu, không thay cho lời giải thích.
Cùng một hoạt động có lợi ích và yêu cầu
Tình huống giả định do BTVN biên soạn để luyện lập luận, không phải báo cáo về toàn quốc:
Một địa phương muốn giới thiệu nghề thủ công cho khách tham quan. Hoạt động có thể tạo thêm đầu ra sản phẩm và cơ hội giới thiệu văn hóa. Nhưng nếu khách tăng mà không chuẩn bị, áp lực lên không gian sinh hoạt và cách trình diễn nghề cũng tăng.
Giải pháp nên gắn với hai mặt ấy: thống nhất cách đón khách cùng người làm nghề, giữ thời gian sinh hoạt, giải thích đúng ý nghĩa sản phẩm. Không thể từ một tình huống giả định kết luận mọi địa phương đều có cùng kết quả.
Củng cố kiến thức
Giải pháp nào gắn với thách thức đã nêu?
Có thể làm sức ép tăng.
Đây chính là thách thức cần xử lí.
Đúng: nối giải pháp với căn cứ.
Không có quan hệ tự động ấy.
Lời giải
Đáp án C. Thách thức liên quan không gian, sinh hoạt và cách giới thiệu nghề. Giải pháp cùng người làm nghề thống nhất cách đón khách trực tiếp hướng vào những vấn đề này. Không nên chỉ đề xuất tăng khách vì đó chưa xử lí sức ép.
Củng cố kiến thức
Muốn mở rộng bài nói từ tình huống giả định tới phạm vi đất nước, cần làm gì?
Đúng: mở rộng phạm vi phải có thêm căn cứ.
Thay chữ không tạo căn cứ.
Giọng nói không thay thông tin.
Ví dụ đã được ghi rõ là giả định.
Lời giải
Đáp án A. Ví dụ chỉ giúp hiểu quan hệ lợi ích–thách thức trong một tình huống. Khẳng định về phạm vi lớn hơn cần thông tin phù hợp phạm vi ấy. Cần kiểm nguồn, đối tượng và thời điểm trước khi khái quát.