So sánh hai truyện: sửa căn cứ và kết luận

Đoạn nháp do BTVN biên soạn: “Xuân vỗ ngực khi nói; ông Bằng xúc động khi gặp Hoài. Cả hai đều có cử chỉ, nên đều chân thành và được nhà văn ca ngợi.” Lỗi nằm ở bước từ có cử chỉ tới chân thành, được ca ngợi. Cử chỉ chỉ là hình thức thể hiện; ý nghĩa phụ thuộc hoàn cảnh và giọng kể. Ở Xuân, vỗ ngực gắn với màn tự đề cao; ở ông Bằng, dấu hiệu xúc động gắn với cuộc gặp người thân. Đoạn sửa: “Cả hai đoạn đều khắc họa nhân vật qua biểu hiện bên ngoài. Cử chỉ vỗ ngực của Xuân, đặt cạnh lời khoe công, làm nổi sự phô trương. Những biến đổi ở mắt, môi và giọng ông Bằng lại gợi tình cảm khó kìm nén. Cùng dùng dấu hiệu bên ngoài, hai đoạn tạo ra cách nhìn khác nhau: một bên trào phúng, một bên đồng cảm, trân trọng.” Đoạn sửa vẫn giữ điểm chung nhưng không gán cùng ý nghĩa cho hai chi tiết. Phần giải thích trở thành căn cứ cho đánh giá.