Đánh bại chiến lược Việt Nam hoá chiến tranh 1969–1973

Sau thất bại của Chiến tranh cục bộ, Mỹ chuyển sang **“Việt Nam hoá chiến tranh” 1969–1973**, đồng thời mở rộng chiến tranh ra Đông Dương. Đây vẫn là chiến tranh xâm lược thực dân mới của Mỹ. Quân đội Sài Gòn giữ vai trò chủ yếu; quân Mỹ và đồng minh rút dần. Mỹ vẫn hỗ trợ bằng hoả lực, không quân, cố vấn và viện trợ. Vì vậy, rút dần quân Mỹ không có nghĩa Mỹ lập tức chấm dứt mọi hoạt động chiến tranh. Quân dân Việt Nam tiếp tục đẩy mạnh tiến công, đấu tranh chính trị, kết hợp ngoại giao, đồng thời phối hợp với nhân dân Lào, Cam-pu-chia. Sự đoàn kết Đông Dương trở nên quan trọng khi đối phương mở rộng chiến tranh.

**Ngày 6-6-1969**, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hoà miền Nam Việt Nam ra đời, là thắng lợi chính trị quan trọng. Sự kiện đáp ứng yêu cầu tập hợp, tổ chức lực lượng và đấu tranh trong giai đoạn mới. Cũng trong năm 1969, Chủ tịch Hồ Chí Minh qua đời, là tổn thất lớn của dân tộc. Quân dân cả nước tiếp tục thực hiện quyết tâm giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Cần phân biệt Chính phủ Cách mạng lâm thời năm 1969 với Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam năm 1960. Hai tổ chức có vai trò riêng trong quá trình phát triển cách mạng miền Nam.

Từ ngày 30-4 đến 30-6-1970, quân dân Việt Nam phối hợp với quân dân Cam-pu-chia đập tan cuộc hành quân xâm lược Cam-pu-chia của Mỹ và quân đội Sài Gòn. Năm 1971, quân dân Việt Nam phối hợp quân dân Lào đánh bại cuộc hành quân **Lam Sơn – 719**. Những thắng lợi cho thấy sự phối hợp chống kẻ thù chung trên các chiến trường Đông Dương. Không nên hiểu đoàn kết chỉ là một tuyên bố chung. Các hoạt động phối hợp chiến đấu là dẫn chứng cụ thể về sự hỗ trợ giữa nhân dân ba nước khi chiến tranh bị mở rộng.

Ngày **30-3-1972**, quân dân Việt Nam mở cuộc Tiến công chiến lược, lấy Quảng Trị làm hướng chủ yếu, rồi phát triển trên toàn chiến trường miền Nam. Đến cuối tháng 6, quân ta chọc thủng ba phòng tuyến của đối phương ở Quảng Trị, Tây Nguyên và Đông Nam Bộ. Theo SGK, thắng lợi đánh dấu thất bại của chiến lược Việt Nam hoá chiến tranh. Cần đặt sự kiện trong quá trình đấu tranh cả quân sự, chính trị và ngoại giao; không nhầm với Tổng tiến công, nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 hoặc Xuân 1975. Ảnh 17.2 trang 87 SGK ghi cuộc chiến đấu trong thành cổ Quảng Trị năm 1972. Đây là dẫn chứng về sự chiến đấu ác liệt tại một địa bàn; khi nhận xét cả chiến lược cần kết hợp thông tin về các hướng và kết quả chung.

| Chiến lược | Lực lượng chủ yếu và điểm cần nhớ | |---|---| | Chiến tranh đặc biệt, 1961–1965 | Quân Sài Gòn; cố vấn, vũ khí và phương tiện Mỹ. | | Chiến tranh cục bộ, 1965–1968 | Quân Mỹ chủ yếu, cùng quân đồng minh và Sài Gòn. | | Việt Nam hoá, 1969–1973 | Quân Sài Gòn chủ yếu, quân Mỹ rút dần, vẫn có hỗ trợ Mỹ; mở rộng chiến tranh ra Đông Dương. | Ba chiến lược thay đổi cách tiến hành nhưng đều là chiến tranh xâm lược thực dân mới của Mỹ. Khi so sánh, dùng cùng tiêu chí lực lượng chủ yếu, vai trò Mỹ, thời gian; sau đó nối với các thắng lợi đã làm thất bại từng chiến lược.