Việt Nam 1976–1985: xây dựng đất nước và khó khăn

Sau hoàn thành thống nhất về mặt Nhà nước, cách mạng Việt Nam chuyển sang giai đoạn đất nước độc lập, thống nhất và đi lên chủ nghĩa xã hội. Nhiệm vụ xây dựng được thực hiện trên phạm vi cả nước, trong hoàn cảnh phải khắc phục hậu quả chiến tranh và bảo vệ Tổ quốc. Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ **IV năm 1976** và lần thứ **V năm 1982** của Đảng Cộng sản Việt Nam đề ra, phát triển đường lối xây dựng chủ nghĩa xã hội. Hiến pháp mới được thông qua **tháng 12-1980**; bộ máy chính quyền trung ương, địa phương tiếp tục củng cố, kiện toàn. Về đối ngoại, Việt Nam phát triển đoàn kết, hữu nghị và hợp tác với các nước xã hội chủ nghĩa, từng bước thiết lập quan hệ với các nước ASEAN. Việt Nam gia nhập **Liên hợp quốc năm 1977**; sự kiện này khác gia nhập ASEAN năm 1995 và WTO năm 2007.

Việt Nam thực hiện hai kế hoạch Nhà nước 5 năm: **1976–1980** và **1981–1985**. Nhân dân từng bước khắc phục hậu quả chiến tranh, khôi phục phần lớn cơ sở công nghiệp, nông nghiệp, giao thông ở miền Bắc và xây dựng lại các vùng nông thôn miền Nam. Giao lưu hàng hoá Bắc – Nam được khai thông. Sản xuất được tổ chức theo hướng sản xuất lớn xã hội chủ nghĩa dựa trên nguyên tắc tập trung; thành phần kinh tế quốc doanh và tập thể được tăng cường. Nhiều công trình hạ tầng lớn được xây dựng. Thuỷ điện **Hoà Bình trên sông Đà khởi công năm 1979** là dẫn chứng tiêu biểu. “Khởi công” nghĩa là bắt đầu xây dựng, không phải toàn bộ nhà máy đã hoàn thành và phát điện cùng năm ấy. Dùng công trình làm dẫn chứng cần giữ đúng giai đoạn của quá trình xây dựng.

Hoạt động giáo dục, văn hoá được đẩy mạnh để xây dựng nền văn hoá mới, con người mới xã hội chủ nghĩa. Cải cách giáo dục giúp thống nhất giáo dục phổ thông trong cả nước; hệ thống từ mầm non, phổ thông đến đại học được xây dựng khá hoàn chỉnh. Theo SGK, năm học **1979–1980 có khoảng 15 triệu người đi học**. Đây là dẫn chứng quy mô người học ở thời điểm ấy, không phải dân số toàn quốc hoặc số học sinh của riêng bậc THCS. Mặc dù thu nhập được cải thiện, đời sống vẫn khó khăn. Nhà ở, điều kiện vệ sinh, sinh hoạt văn hoá tại nhiều nơi còn thiếu thốn. Về kinh tế, sản xuất chưa đáp ứng nhu cầu, đặc biệt là lương thực; lạm phát cao và kéo dài. Vì vậy, trình bày tiến bộ cần đi cùng những hạn chế cụ thể.

Giai đoạn 1976–1985 đạt những thành tựu và tiến bộ đáng kể, nhưng vẫn có khó khăn, yếu kém. Hậu quả chiến tranh và các cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới cũng ảnh hưởng đến quá trình xây dựng đất nước. | Lĩnh vực | Dẫn chứng để tóm tắt | |---|---| | Chính trị, đối ngoại | Củng cố Nhà nước; Hiến pháp 1980; gia nhập Liên hợp quốc 1977. | | Kinh tế | Khôi phục, xây dựng hạ tầng; còn thiếu lương thực, lạm phát kéo dài. | | Xã hội | Thống nhất giáo dục; nhiều mặt đời sống còn thiếu thốn. | Khi trình bày, nêu lĩnh vực, dẫn chứng thành tựu và khó khăn tương ứng. Những khó khăn kinh tế – xã hội góp phần đặt ra yêu cầu đổi mới; không vì có khó khăn mà phủ nhận mọi kết quả, cũng không vì có công trình mới mà bỏ qua đời sống thực tế.