Củng cố hậu phương kháng chiến 1951–1954

Từ năm 1951, lực lượng kháng chiến trưởng thành, trong khi Pháp tiếp tục triển khai các kế hoạch quân sự với sự giúp sức của Mỹ. Cuộc kháng chiến cần được tăng cường tổ chức, lãnh đạo và huy động sức mạnh toàn dân. **Tháng 2-1951**, Đại hội đại biểu lần thứ II của Đảng Cộng sản Đông Dương khẳng định đường lối kháng chiến chống Pháp, quyết định nhiều vấn đề chiến lược. Đảng ra hoạt động công khai với tên **Đảng Lao động Việt Nam**. Đại hội đánh dấu bước trưởng thành mới, được gọi là “Đại hội kháng chiến thắng lợi”. **Tháng 3-1951**, Mặt trận Việt Minh và Hội Liên Việt hợp nhất thành **Mặt trận Liên Việt**, củng cố mặt trận dân tộc thống nhất. Năm 1952, Đại hội Chiến sĩ thi đua và Cán bộ gương mẫu toàn quốc biểu dương đóng góp trong sản xuất, chiến đấu, thúc đẩy thi đua yêu nước.

Phong trào thi đua sản xuất, thực hành tiết kiệm được triển khai rộng khắp, tăng tiềm lực vật chất cho kháng chiến. Đầu năm 1953, Chính phủ phát động quần chúng triệt để giảm tô và cải cách ruộng đất nhằm bồi dưỡng sức dân. Công nghiệp quốc phòng, cơ khí sản xuất vũ khí, đạn dược, quân trang, quân dụng. Nguồn lực trong nước được bổ sung bằng viện trợ vật chất của Trung Quốc, Liên Xô và các nước ủng hộ cuộc kháng chiến. Các biện pháp kinh tế gắn với đời sống nhân dân và nhu cầu tiền tuyến. Sản xuất, tiết kiệm tạo nguồn vật chất; chăm lo sức dân giúp duy trì sự tham gia của nhân dân trong cuộc kháng chiến lâu dài.

Cải cách giáo dục tiếp tục được triển khai theo phương châm phục vụ kháng chiến, dân sinh và sản xuất. Các trường chuyên nghiệp, sư phạm, đại học được xây dựng để đào tạo cán bộ cho kháng chiến, kiến quốc. Văn học, nghệ thuật cách mạng phát triển, phản ánh cuộc chiến đấu và đời sống nhân dân. Những thành tựu ấy tạo sức mạnh tinh thần, động viên nhân dân và lưu giữ trải nghiệm lịch sử qua các loại hình nghệ thuật. Nếu sưu tầm tác phẩm sáng tác trong kháng chiến chống Pháp, cần ghi tên tác phẩm, tác giả, năm sáng tác và nguồn xác minh. **Tác phẩm viết về cuộc kháng chiến** có thể ra đời sau năm 1954; vì vậy phải kiểm năm, không chỉ đọc chủ đề.

Cũng trong tháng 3-1951, **Liên minh nhân dân Việt – Miên – Lào** được thành lập, thúc đẩy phối hợp giữa nhân dân Việt Nam, Cam-pu-chia và Lào chống thực dân Pháp. Đây là biểu hiện đoàn kết quốc tế, khác Mặt trận Liên Việt tập hợp các lực lượng trong nước. Cuộc kháng chiến còn được các lực lượng yêu chuộng hoà bình ở Pháp và nhiều nước ủng hộ. Cần phân biệt thực dân Pháp tiến hành xâm lược với nhân dân Pháp tiến bộ ủng hộ hoà bình, độc lập của Việt Nam. Khi tổng hợp, mỗi lĩnh vực chọn dẫn chứng cụ thể: Đại hội II và Liên Việt về chính trị; sản xuất, giảm tô về kinh tế; trường học, văn nghệ về văn hoá; liên minh ba nước về ngoại giao. Những thành quả này cùng tạo điều kiện cho thắng lợi quân sự.