Nhiệt ẩm thuận lợi, đất vẫn cần được bảo vệ
Môi trường xích đạo ở bồn địa Công-gô và duyên hải phía bắc vịnh Ghi-nê nóng ẩm, thuận lợi cho cây phát triển quanh năm. Có thể trồng gối vụ, tức bắt đầu vụ sau khi vụ trước chưa kết thúc, và xen canh nhiều loại cây trên cùng diện tích. Các vùng chuyên canh cọ dầu, ca cao cung cấp hàng xuất khẩu hoặc nguyên liệu chế biến.
Thuận lợi nhiệt ẩm không có nghĩa đất luôn màu mỡ, không cần chăm sóc. Tầng mùn không dày; khi mất lớp phủ, mưa có thể rửa trôi đất, nhất là trên sườn dốc. Vì vậy bảo vệ và trồng rừng gắn với giữ đất, nguồn nước và môi trường sống, không chỉ để có thêm gỗ.
Bài luyện: Liên hệ khí hậu và canh tác
Điều kiện nào góp phần thuận lợi trồng gối vụ, xen canh trong môi trường xích đạo?
Không phù hợp môi trường xích đạo nóng ẩm.
Đúng. Nóng ẩm tạo điều kiện sinh trưởng trong năm, giúp bố trí vụ và cây.
Sinh trưởng và lựa chọn cây chịu ảnh hưởng điều kiện tự nhiên.
Gối vụ, xen canh còn là cách tổ chức canh tác, không chỉ diện tích.
Lời giải
Chọn B. Nóng ẩm tạo điều kiện sinh trưởng trong năm, giúp bố trí vụ và cây. Việc phát huy điều kiện vẫn cần lựa chọn cây, chăm sóc và bảo vệ đất phù hợp.
Bài luyện: Giải thích cần giữ rừng
Vì sao nơi mưa nhiều ở môi trường xích đạo vẫn cần bảo vệ rừng?
Mưa trên đất thiếu che phủ có thể cuốn trôi đất.
Không thể coi sản xuất một nhóm cây thay đầy đủ sinh cảnh và chức năng của rừng.
Rừng còn góp phần bảo vệ đất, nước, sinh vật.
Đúng. Nhiều mưa không tự bảo đảm đất được bảo vệ.
Lời giải
Chọn D. Nhiều mưa không tự bảo đảm đất được bảo vệ. Lớp phủ thực vật hạn chế tác động rửa trôi, nên bảo vệ rừng và trồng rừng gắn trực tiếp với sử dụng đất bền vững.
Cách sản xuất thay đổi theo độ ẩm
Môi trường nhiệt đới nằm ở hai phía môi trường xích đạo, có mùa mưa và mùa khô. Trong khu vực khô như nhiều vùng xa van phía nam Xa-ha-ra, người dân trồng lạc, bông, kê và chăn thả dê, cừu. Ở vùng nhiệt đới ẩm như Đông Nam Phi, có vùng trồng cây ăn quả và cây công nghiệp như chuối, mía, chè, cà phê phục vụ xuất khẩu, chế biến.
Khai thác khoáng sản và chế biến sản phẩm nông nghiệp, chăn nuôi cũng có vai trò. Đó là những cách khai thác được bài giới thiệu, không phải mọi địa phương đều sản xuất cùng một danh sách cây, vật nuôi và khoáng sản.
Mùa khô làm nước hạn chế, nên cần thủy lợi, sử dụng nước hợp lí cho sản xuất và sinh hoạt. Chọn cây, mùa vụ và cách dùng nước phải gắn với điều kiện từng nơi.
Bài luyện: Phân biệt điều kiện trong một môi trường
Cách nhận xét nào phù hợp môi trường nhiệt đới châu Phi?
Môi trường nhiệt đới vẫn phân hóa theo lượng ẩm.
Nguồn nước theo mùa chính là điều cần chú ý.
Đúng. Khu vực khô có cây và chăn thả phù hợp, vùng ẩm có điều kiện cho các cây khác.
Bài nêu nhiều hoạt động trồng trọt và chăn nuôi.
Lời giải
Chọn C. Khu vực khô có cây và chăn thả phù hợp, vùng ẩm có điều kiện cho các cây khác. Phân biệt lượng ẩm giúp giải thích lựa chọn sản xuất, tránh đồng nhất cả môi trường.
Bài luyện: Giải thích một biện pháp
Vì sao môi trường nhiệt đới cần chú ý thủy lợi?
Đúng. Mưa tập trung theo mùa khiến có lúc thừa, lúc thiếu nước.
Thủy lợi cần tổ chức và sử dụng hợp lí, không tự xóa mọi chênh lệch.
Bài nêu rõ sự phân hóa mùa mưa–khô.
Mục đích trong bài là bảo đảm nước cho sản xuất, sinh hoạt.
Lời giải
Chọn A. Mưa tập trung theo mùa khiến có lúc thừa, lúc thiếu nước. Thủy lợi và dùng nước hợp lí giúp điều hòa nguồn nước cho sản xuất, đời sống trong mùa khô.
Bảo tồn và du lịch sinh thái cần đi cùng nhau
Một số nước như Kê-ni-a, Tan-da-ni-a lập khu bảo tồn để giữ hệ sinh thái và phát triển du lịch sinh thái. Giá trị du lịch dựa vào cảnh quan và sinh vật; làm hại sinh cảnh, gây xáo trộn hoặc săn bắt động vật sẽ làm giảm chính giá trị ấy.
Khi so sánh môi trường xích đạo với nhiệt đới, lập các mục giống nhau: điều kiện nhiệt ẩm, cách trồng trọt–chăn nuôi, vấn đề cần bảo vệ. Xích đạo nổi bật canh tác quanh năm và giữ rừng, đất; nhiệt đới cần chú ý độ ẩm khác nhau, nước mùa khô và bảo tồn. Bảng so sánh cần nêu cả cách khai thác và yêu cầu bảo vệ, không chỉ tên cây.
Bài luyện: Giải thích giá trị bảo tồn
Nhận xét nào phù hợp du lịch sinh thái trong khu bảo tồn?
Du lịch sinh thái phụ thuộc chất lượng hệ sinh thái.
Săn bắt làm suy giảm quần thể và giá trị bảo tồn.
Cảnh quan, sinh vật, rừng và nước đều liên quan hệ sinh thái.
Đúng. Khu bảo tồn có mục tiêu giữ hệ sinh thái; du lịch sinh thái khai thác giá trị cảnh quan và sinh vật còn được bảo vệ.
Lời giải
Chọn D. Khu bảo tồn có mục tiêu giữ hệ sinh thái; du lịch sinh thái khai thác giá trị cảnh quan và sinh vật còn được bảo vệ. Hai mục tiêu cần gắn nhau, không lấy tăng khách làm lý do gây hại sinh cảnh.
Bài luyện: Chọn cùng các mục so sánh
Muốn so cách khai thác ở môi trường xích đạo và nhiệt đới, nên làm gì?
Hai nhóm thông tin không cùng tiêu chí.
Đúng. So sánh cần cùng tiêu chí cho hai bên.
Chưa giải thích vì sao có cách khai thác ấy và cần ứng xử ra sao.
Cách sử dụng phải gắn điều kiện từng môi trường.
Lời giải
Chọn B. So sánh cần cùng tiêu chí cho hai bên. Điều kiện giúp giải thích sản xuất; yêu cầu bảo vệ cho thấy cách khai thác hợp lí, đầy đủ hơn chỉ kể tên cây.
Đang học