Ít dân, tỉ lệ dân thành thị cao
Năm 2020, Ô-xtrây-li-a có 25,5 triệu người, mật độ trung bình khoảng 3 người/km² theo SGK. Cũng trong năm này, dân thành thị chiếm 86%. Số dân, mật độ và tỉ lệ thành thị trả lời ba câu hỏi khác nhau: có bao nhiêu người, trung bình trên một km² có bao nhiêu người, và bao nhiêu phần trăm dân sống ở thành thị.
Tỉ lệ dân nông thôn tính bù là 100% − 86% = 14%. Con số 14% không phải 14 triệu người. Giữ mốc 2020 khi đọc, không gọi các số này là dân số hoặc tỉ lệ hiện nay.
Bài luyện: Hiểu tỉ lệ
“Dân thành thị 86% năm 2020” có nghĩa gì?
Dữ liệu của bài có mốc 2020.
86% là tỉ lệ, không phải 86 triệu.
Đã nhầm tỉ lệ thành thị với mật độ.
Đúng. 86% biểu thị phần dân thành thị trong tổng dân số năm 2020.
Lời giải
Chọn D. 86% biểu thị phần dân thành thị trong tổng dân số năm 2020. Đơn vị phần trăm khác triệu người và người/km²; mốc năm cũng không được tự thay.
Bài luyện: Phần còn lại
Theo cơ cấu 86% thành thị năm 2020, tỉ lệ dân nông thôn là bao nhiêu?
Phép tính bù phần trăm vẫn có đơn vị%.
Hai phần thành thị/nông thôn cộng bằng 100%, không cộng thêm 86 vào 100.
Đúng. Hai bộ phận cộng thành 100%.
Đó là tỉ lệ thành thị đã cho.
Lời giải
Chọn C. Hai bộ phận cộng thành 100%. Tỉ lệ nông thôn = 100% − 86% = 14%; chưa nhân với tổng dân số nên không phải số người.
Duyên hải đông và nam đông dân hơn nội địa
Dân cư phân bố rất không đều: tập trung ở duyên hải phía đông, đông nam và tây nam. Nội địa thuộc sơn nguyên phía tây và đồng bằng Trung tâm rộng nhưng rất thưa dân. Khô hạn, nguồn nước hạn chế khiến việc cư trú và sản xuất khó khăn hơn.
Trên lược đồ đô thị năm 2020 trang 160, đọc chú giải bậc quy mô rồi tìm Xít-ni, Men-bơn, Bri-xbên, Pớc, A-đê-lai và Can-bê-ra. Nhiều đô thị lớn nằm ven biển phía đông và phía nam. Can-bê-ra nằm trong đất liền ở phía đông nam, vì vậy không kết luận mọi thành phố đều sát bờ biển. Kích thước kí hiệu thể hiện bậc dân số, không phải diện tích xây dựng của thành phố.
Bài luyện: Phân bố dân cư
Nhận xét nào phù hợp?
Đúng. Dân tập trung ở các dải duyên hải đông/đông nam/tây nam; nội địa khô hạn thưa dân.
Không phù hợp lược đồ và phân bố được bài nêu.
Trung bình thấp không có nghĩa mọi nơi bằng nhau.
Khô hạn và nước hạn chế khiến vùng này thưa dân.
Lời giải
Chọn A. Dân tập trung ở các dải duyên hải đông/đông nam/tây nam; nội địa khô hạn thưa dân. Cần xem cả khí hậu, nước và điều kiện sản xuất, không chỉ độ cao.
Bài luyện: Kí hiệu đô thị
Kí hiệu đô thị lớn hơn trên lược đồ dân số 2020 chủ yếu cho biết điều gì?
Đúng. Phải đọc ý nghĩa kí hiệu trong chú giải.
Kí hiệu dân số không đo diện tích đô thị.
Mưa thuộc bản đồ và chú giải khác.
Quy mô dân số không trực tiếp cho niên đại thành lập.
Lời giải
Chọn A. Phải đọc ý nghĩa kí hiệu trong chú giải. Lược đồ đô thị dùng bậc dân số; không suy diện tích, lượng mưa hay tuổi đô thị từ kích thước chấm.
Cư dân bản địa và lịch sử hình thành liên bang
Cư dân bản địa đã sinh sống trên lục địa từ rất lâu, trước khi thực dân Anh xâm chiếm vào cuối thế kỉ XVIII. Năm 1901, nhà nước liên bang Ô-xtrây-li-a hình thành. Phân biệt sự hiện diện lâu đời của cư dân bản địa với các mốc thuộc địa và thành lập liên bang.
Sau đó, các dòng nhập cư tiếp tục làm dân cư thêm đa dạng. Ô-xtrây-li-a đón người nhập cư từ nhiều châu lục, trong đó có lao động có trình độ chuyên môn. Không vì gọi là đất nước của người nhập cư mà bỏ qua lịch sử và văn hóa bản địa.
Bài luyện: Trình tự lịch sử
Trình tự nào đúng?
Đúng. Đặt mốc theo thời gian: cư dân bản địa đã sống lâu đời; cuối thế kỉ XVIII diễn ra xâm chiếm của thực dân Anh; 1901 hình thành liên bang.
Đảo thời gian và bỏ lịch sử bản địa lâu đời.
CuốiXVIII có trước 1901.
Cư dân bản địa đã hiện diện trước thời thuộc địa.
Lời giải
Chọn A. Đặt mốc theo thời gian: cư dân bản địa đã sống lâu đời; cuối thế kỉ XVIII diễn ra xâm chiếm của thực dân Anh; 1901 hình thành liên bang. Mỗi mốc chỉ một quá trình khác nhau.
Văn hóa đa dạng từ nhiều cộng đồng
Ô-xtrây-li-a là quốc gia đa dân tộc, đa tôn giáo, đa văn hóa. Các nét văn hóa bản địa cùng tồn tại, giao lưu với văn hóa của những cộng đồng nhập cư. Tiếng Anh được sử dụng phổ biến; ngoài ra còn có tiếng Hoa, I-ta-li-a, A-rập, Hy Lạp và các ngôn ngữ bản địa.
Sự đa dạng có quan hệ với lịch sử cư trú và nhập cư. Điều này không có nghĩa mọi cộng đồng có phong tục, tín ngưỡng hoặc ngôn ngữ giống nhau; khi giới thiệu một nét văn hóa cần nêu rõ cộng đồng và nguồn tư liệu.
Bài luyện: Văn hóa đa dạng
Cách giải thích nào phù hợp nhất?
Tự nhiên không quyết định đồng nhất tín ngưỡng.
Đúng. Nét đa dạng gắn với văn hóa bản địa và các dòng nhập cư.
Văn hóa bản địa có từ trước và vẫn có vai trò.
Không phù hợp lịch sử dân cư đa dạng.
Lời giải
Chọn B. Nét đa dạng gắn với văn hóa bản địa và các dòng nhập cư. Không xóa vai trò cư dân bản địa hoặc dùng khí hậu để giải thích mọi khác biệt văn hóa.
Bài luyện: Giới thiệu có căn cứ
Một đoạn viết “mọi người Ô-xtrây-li-a dùng cùng một ngôn ngữ và cùng tín ngưỡng”. Cần sửa thế nào?
Nguồn nhập cư rất đa dạng.
Sẽ bỏ một phần quan trọng của văn hóa quốc gia.
Đổi năm không sửa nhận xét đồng nhất sai.
Đúng. Bài nêu quốc gia đa dân tộc, đa tôn giáo, đa văn hóa, nhiều ngôn ngữ cùng được dùng.
Lời giải
Chọn D. Bài nêu quốc gia đa dân tộc, đa tôn giáo, đa văn hóa, nhiều ngôn ngữ cùng được dùng. Cần sửa nội dung khái quát quá mức, không chỉ thay năm.
Đang học