Tính trạng, allele, kiểu gene và kiểu hình

**Tính trạng** là đặc điểm hình thái, cấu tạo hoặc sinh lí của cơ thể. Hoa tím và hoa trắng là hai trạng thái tương phản của tính trạng màu hoa. **Kiểu hình** là những tính trạng biểu hiện; trong bài tập thường chỉ xét tính trạng đang nghiên cứu. **Allele** là các dạng khác nhau của cùng một gene. Với một gene ở cơ thể lưỡng bội đang xét, kí hiệu hai allele là A và a. **Kiểu gene** biểu thị tổ hợp allele: AA, Aa hoặc aa. AA và aa là đồng hợp vì có hai allele giống nhau; Aa là dị hợp. Thuần chủng về tính trạng trong mô hình này ứng với kiểu gene đồng hợp. Khi nói dòng thuần trong bài lai, cần hiểu phạm vi các tính trạng đang xét. Giả sử A quy định hoa tím và **trội hoàn toàn** so với a quy định hoa trắng: | Kiểu gene | Trạng thái | Kiểu hình | | --- | --- | --- | | AA | Đồng hợp trội | Hoa tím | | Aa | Dị hợp | Hoa tím | | aa | Đồng hợp lặn | Hoa trắng | Tính trạng trội không có nghĩa tốt hơn hay phổ biến hơn. Cây hoa tím có thể AA hoặc Aa, nên chưa thể kết luận thuần chủng chỉ từ màu hoa. Trong sơ đồ lai: **P** là cặp bố mẹ xuất phát; **×** là phép lai; **G** là giao tử; **F₁** là đời con thứ nhất. F₂ là đời con từ F₁ tự thụ phấn hoặc các cá thể F₁ giao phối với nhau.