Phản ứng xà phòng hóa chất béo

Khi đun nóng chất béo với dung dịch NaOH, các liên kết ester bị thủy phân. Sản phẩm gồm **glycerol và muối sodium của acid béo**. Phản ứng này gọi là **xà phòng hóa**. Với chất béo có ba gốc R giống nhau: $$\begin{aligned}&(RCOO)_3C_3H_5+3NaOH\\&\quad\xrightarrow{t^\circ}3RCOONa+C_3H_5(OH)_3.\end{aligned}$$ Xà phòng chứa muối sodium hoặc potassium của các acid béo; glycerol không phải phần muối này. Nếu dùng KOH thay NaOH, sản phẩm muối chứa K thay cho Na. Một phân tử chất béo có ba nhóm ester, nên cần 3 mol NaOH cho 1 mol chất béo phản ứng hết. Chất béo còn được dùng trong thực phẩm, mĩ phẩm và làm nguyên liệu sản xuất nhiên liệu sinh học; ứng dụng phụ thuộc loại nguyên liệu và quy trình xử lí. NaOH ăn mòn và quá trình pha kiềm tỏa nhiệt. Bài học dùng phương trình hoặc video do giáo viên lựa chọn, **không hướng dẫn tự nấu xà phòng**. Để lâu không phải cách chứng minh sản phẩm đã hết kiềm dư.