btvn.vn

Tính chất và biến đổi polymer

Lưu trên thiết bị này
Polymer · Chọn bài khác

Mở đầu

Hai polymer đều có nhóm ester nhưng khi thủy phân có thể cho kết quả khác nhau đối với mạch chính. Điều quyết định là nhóm phản ứng nằm trên mạch chính hay ở nhóm bên.

Tính chất chung không hoàn toàn giống nhau

Nhiều polymer là chất rắn, khó bay hơi, không có nhiệt độ sôi xác định và khó tan. Tính chất phụ thuộc độ dài mạch, mức phân nhánh, độ kết tinh, lực giữa các mạch và chất phụ gia. Polymer nhiệt dẻo mềm khi nóng và có thể gia công lại; polymer nhiệt rắn đã tạo mạng liên kết ngang không nóng chảy trở lại như cũ. Không coi mọi loại nhựa đều có cùng cách ứng xử khi gặp nhiệt.

Kiểm tra nhanh

Biến đổi nào là cắt mạch polymer?
Chọn một đáp án

Phản ứng cắt mạch

Thủy phân polyester, polyamide hoặc polysaccharide có thể cắt liên kết trong mạch. Polystyrene có thể bị nhiệt phân trở lại styrene; nhiệt, tia UV và oxygen cũng có thể gây lão hóa, đứt mạch. Cắt mạch làm giảm phân tử khối, thường giảm độ bền cơ học. Tuy nhiên “phân hủy sinh học” còn phụ thuộc môi trường, vi sinh vật và tốc độ; không suy chỉ từ một nhóm chức.

Giữ mạch chính, đổi nhóm chức

Một số phản ứng xảy ra ở liên kết bội hoặc nhóm bên mà không cắt mạch chính, như hydrogen hóa một phần cao su không no hoặc biến đổi nhóm OH trên polymer. Cần nhìn vị trí liên kết thay đổi. Việc công thức mắt xích đổi không tự động có nghĩa số mắt xích hay độ dài mạch đổi.

Ví dụ mẫu

Xét một mạch có đoạn –CH₂–CH=CH–CH₂–. Khi cộng H₂ vào C=C, đoạn này thành –CH₂–CH₂–CH₂–CH₂–. Bốn carbon vẫn nối liên tiếp, nên đây là phản ứng giữ nguyên mạch, dù công thức và mức độ no đã thay đổi. Nếu thay bằng phản ứng cắt liên kết –CO–NH– trong nylon thì tính liên tục của mạch bị phá vỡ: đó là cắt mạch.

Luyện tập

Lưu hóa cao su được xếp chủ yếu vào kiểu biến đổi nào?
Chọn một đáp án

Ghi nhớ

- Phân loại phản ứng polymer theo mạch chính: cắt mạch, nối/tạo mạng hoặc giữ mạch và đổi nhóm chức. - Tính chất phụ thuộc cả cấu trúc mạch và phụ gia.

Đang học