btvn.vn

Hydrogen halide: nhiệt độ sôi và tính acid

Lưu trên thiết bị này
Nguyên tố nhóm VIIA · Chọn bài khác

Mở đầu

HF có nhiệt độ sôi cao bất thường nhưng là acid yếu trong nước; HCl, HBr và HI là acid mạnh. Cần tách lực giữa phân tử khỏi sự ion hóa trong dung dịch.

Nhiệt độ sôi

Hai phân tử HF: nét liền H–F là cộng hóa trị, nét đứt F···H là liên kết hydrogen giữa phân tử.
Hai phân tử HF: nét liền H–F là cộng hóa trị, nét đứt F···H là liên kết hydrogen giữa phân tử.
Mở hình lớn
HF tạo liên kết hydrogen mạnh giữa các phân tử nên có nhiệt độ sôi cao hơn rõ rệt so với HCl, HBr, HI. Trong dãy HCl → HBr → HI, kích thước và khả năng phân cực tăng làm tương tác van der Waals mạnh hơn, nên nhiệt độ sôi tăng. Không xếp HF chỉ theo khối lượng phân tử vì liên kết hydrogen là yếu tố nổi bật.

Kiểm tra nhanh

Vì sao HF có nhiệt độ sôi cao bất thường trong dãy hydrogen halide?
Chọn một đáp án

Độ mạnh acid trong nước

Trong nước, độ mạnh acid tăng theo: $$\mathrm{HF<HCl<HBr<HI}.$$ Liên kết H–X yếu dần khi X lớn hơn, nên H–X dễ phân li hơn từ HF đến HI. HF là acid yếu, còn HCl, HBr, HI được xem là acid mạnh trong dung dịch loãng phổ thông. Acid yếu không đồng nghĩa ít nguy hiểm. HF rất độc và ăn mòn sâu; không được thao tác ngoài điều kiện chuyên môn.

Tính chất chung của dung dịch acid

Dung dịch hydrogen halide thể hiện tính acid, ví dụ: $$\mathrm{HCl}+\mathrm{NaOH}\rightarrow\mathrm{NaCl}+\mathrm{H_2O},$$ $$2\mathrm{HCl}+\mathrm{CaCO_3}\rightarrow\mathrm{CaCl_2}+\mathrm{CO_2}+\mathrm{H_2O}.$$ HF còn phản ứng với SiO₂ nên không bảo quản trong đồ thủy tinh. Đây là thông tin an toàn, không phải hướng dẫn thực hiện phản ứng.

Ví dụ mẫu

So ethanol với ether dùng liên kết hydrogen; so HF với HCl cũng cần xét tương tác giữa phân tử. > **Dễ nhầm:** Nhưng so tính acid trong nước phải xét sự phân li H⁺: HF yếu hơn HCl dù H–F phân cực mạnh hơn.

Luyện tập

Dãy độ mạnh acid trong nước tăng dần là gì?
Chọn một đáp án

Ghi nhớ

- HF có nhiệt độ sôi cao do liên kết hydrogen nhưng là acid yếu trong nước. - Từ HCl đến HI, nhiệt độ sôi tăng do van der Waals và độ mạnh acid cũng tăng do liên kết H–X yếu dần.

Đang học