Chọn biểu đồ phù hợp nhiệm vụ
Dùng bảng 31.4 đã đọc ở bài Ngoại thương Nam Phi. Mục tiêu thể hiện trị giá xuất và nhập cùng các năm 2000, 2005, 2010, 2015, 2020; hai chuỗi đều có đơn vị tỉ USD. Biểu đồ cột ghép là một cách phù hợp để so hai dòng từng năm và theo thời gian.
Chuẩn bị giấy hoặc công cụ vẽ, ghi lại đầy đủ 5 cặp số. Chọn trục đứng từ 0 đến mức bao quát 107,6; có thể dùng 0–130 tỉ USD. Các năm cách nhau 5 năm, đặt nhóm cột cách đều.
Bài luyện
Vì sao cột ghép phù hợp dữ liệu này?
Đây là trị giá, không phải hai phần cơ cấu.
Mọi biểu đồ cần bối cảnh và nhãn phù hợp.
Đối tượng đang vẽ là trị giá thương mại.
Đúng. Cột ghép giữ hai chuỗi riêng, hỗ trợ so trong một năm và qua thời gian khi cùng đơn vị.
Lời giải
Cột ghép giữ hai chuỗi riêng, hỗ trợ so trong một năm và qua thời gian khi cùng đơn vị.
Tự dựng trục và các cột
Kẻ trục ngang là năm, trục đứng là tỉ USD; đánh số thang đều. Mỗi năm vẽ hai cột cùng bề rộng: xuất và nhập, chiều cao theo giá trị. Giữ thứ tự hai cột nhất quán, dùng hai màu hoặc kí hiệu phân biệt.
Ghi tên đầy đủ, chú giải, mốc năm, đơn vị và nguồn bảng 31.4 SGK. Ví dụ năm 2020 có cột xuất 93,2, nhập 78,3. Hình tham khảo giúp đối chiếu, không thay bản tự vẽ.
Bài luyện
Trục đứng nào bao quát đủ số liệu và phù hợp cột?
Sai đại lượng.
Thang không nhất quán làm sai so sánh chiều cao.
Đúng. Biểu đồ cột dùng gốc 0 và thang đều để chiều cao thể hiện trị giá tương ứng, phải bao quát mức lớn nhất 107,6.
Không bao quát các giá trị và dễ làm sai biểu hiện cột.
Lời giải
Biểu đồ cột dùng gốc 0 và thang đều để chiều cao thể hiện trị giá tương ứng, phải bao quát mức lớn nhất 107,6.
Nhận xét và tự kiểm sản phẩm
Viết nhận xét bằng lời riêng: quy mô đầu–cuối tăng; cả xuất và nhập tăng tới 2010 rồi giảm tại các mốc sau. Cán cân có nhập siêu 2005, 2015; xuất siêu 2000, 2010, 2020. Dùng số liệu chứng minh, chẳng hạn 2020 xuất siêu 14,9 tỉ USD.
Tự kiểm mỗi cặp số, chiều cao, thứ tự cột, trục bắt đầu 0 và các nhãn. Nêu giới hạn: dãy trị giá không tự cho sản lượng hiện vật hoặc tăng trưởng GDP thực. Trình bày và sửa theo góp ý.
Bài luyện
Nhận xét cán cân nào đúng theo bảng?
Cán cân dùng phép trừ, tổng dùng phép cộng.
Đúng. So xuất−nhập từng năm hoặc nhìn hai cột tương ứng để xác định dấu cán cân.
Xuất nhỏ hơn nhập tại 2005 và 2015.
Có nhập không đồng nghĩa nhập lớn hơn xuất.
Lời giải
So xuất−nhập từng năm hoặc nhìn hai cột tương ứng để xác định dấu cán cân.
Bài luyện
Sản phẩm nào chứng minh đã làm thực hành?
Đúng. Thực hành đòi hỏi dựng hình và đọc kết quả; câu luyện, hình mẫu chỉ hỗ trợ cách làm.
Chưa tạo sản phẩm.
Chưa thể hiện kĩ năng tự dựng và phân tích.
Nhận xét không đúng diễn biến của dữ liệu.
Lời giải
Thực hành đòi hỏi dựng hình và đọc kết quả; câu luyện, hình mẫu chỉ hỗ trợ cách làm.
Đang học