Thủy điện biến đổi năng lượng như thế nào?

Trong sơ đồ thủy điện SGK, nước ở vị trí cao có **thế năng**. Khi chảy qua đường dẫn, nước truyền cơ năng cho **turbine**; trục turbine làm quay **máy phát**, nơi cơ năng biến thành điện năng. Có thể ghi chuỗi giản lược: thế năng nước → cơ năng dòng chảy/turbine → điện năng. Máy biến áp sau máy phát chỉ thay cấp điện áp để đưa điện đi, **không tạo điện năng**. Lượng điện có thể phát phụ thuộc lưu lượng, chênh cao cột nước và khả năng thiết bị; không chỉ phụ thuộc “hồ to hay nhỏ”. Nguồn nước có thể tái tạo theo chu trình tự nhiên, nhưng vận hành phụ thuộc mùa, hạn hán và quản lí hồ. Công trình có thể thay đổi dòng chảy, hệ sinh thái và đời sống khu vực. Vì thế “không đốt nhiên liệu tại nhà máy” không đồng nghĩa “không có tác động môi trường” hoặc “không phát thải trong toàn vòng đời”. Hình là sơ đồ nguyên lí, không mô tả cách vận hành đập.