Thực hành: lập bảng và biểu đồ thống kê

Một bộ dữ liệu, nhiều cách trình bày

Ta dùng bảng tính để đếm dữ liệu và vẽ biểu đồ. Trước khi thao tác, cần biết mỗi hàng là một quan sát và đang đếm số lần xuất hiện, không cộng các giá trị quan sát.

Kiểm tra bảng từ một bộ dữ liệu nhỏ

Số cuốn sách 12 học sinh đã đọc là: 0, 1, 2, 1, 3, 2, 1, 0, 2, 1, 3, 2. | Số cuốn | 0 | 1 | 2 | 3 | Tổng | |---|---|---|---|---|---| | Tần số | 2 | 4 | 4 | 2 | 12 | | Tần số tương đối | 16,67% | 33,33% | 33,33% | 16,67% | 100% | Dữ liệu số vẫn phải **đếm** để có tần số. Tổng số sách là 18, không phải cỡ mẫu 12.

Lập bảng trên Excel

Nhập 12 số vào một cột có tên. Chọn vùng dữ liệu và tạo PivotTable. Đưa trường số cuốn vào hàng và vào vùng giá trị; chọn cách tổng hợp **Count/Đếm**, không để Sum/Tổng. Kiểm tra tần số thu được là 2, 4, 4, 2. Ở bảng tóm tắt, chia mỗi tần số cho tổng 12 và định dạng phần trăm. Khi sao chép công thức, cố định ô tổng. Chọn cột số cuốn và tần số để vẽ biểu đồ cột, đặt tên trục. Muốn biểu diễn cơ cấu, chọn tần số tương đối để vẽ hình quạt.

Khi dữ liệu được ghép nhóm

Lập sẵn các nhóm không chồng nhau như $[0;10)$, $[10;20)$, $[20;30)$. Giá trị 10 thuộc nhóm thứ hai. Với các nhóm dài bằng nhau, dùng cột liền nhau và chiều cao là tần số hoặc tần số tương đối, ghi rõ loại nào. Nếu vẽ đoạn thẳng, đặt điểm tại trung điểm mỗi nhóm.

Cập nhật bảng và biểu đồ

Thêm hai học sinh, mỗi người đọc 2 cuốn, vào bộ dữ liệu đang có tần số 2, 4, 4, 2 cho các giá trị 0, 1, 2, 3. Kết quả cập nhật nào đúng?

ATần số mới 2, 4, 4, 4; cỡ mẫu 14; nhóm 2 cuốn chiếm 28,57%.BTần số mới 2, 4, 6, 2; vẫn dùng cỡ mẫu 12 và nhóm 2 cuốn chiếm 50%.CTần số mới 2, 6, 4, 2; cỡ mẫu 14 và nhóm 2 cuốn chiếm 28,57%.DTần số mới 2, 4, 6, 2; cỡ mẫu 14, nhóm 2 cuốn chiếm khoảng 42,86%; cần cập nhật vùng nguồn và biểu đồ.

Đối chiếu trước khi đọc biểu đồ

Tổng tần số phải bằng số quan sát. Phần trăm dùng chung một tổng. Kiểm nhãn, trục và nguồn dữ liệu sau mỗi lần bổ sung số liệu.