btvn.vn
Tìm kiếm Đăng nhập

Hình đồng dạng

Lưu trên thiết bị này
Tam giác đồng dạng · Chọn bài khác

Hình đồng dạng phối cảnh

Phóng to một hình từ tâm đồng dạng phối cảnh
Các cặp điểm tương ứng nằm trên những tia chung gốc và có cùng tỉ số khoảng cách tới tâm.
Một hình $H'$ là hình phóng to hoặc thu nhỏ của hình $H$ theo tâm $O$ nếu mỗi điểm $M'$ của $H'$ nằm trên tia $OM$ và tỉ số $$\frac{OM'}{OM}=k$$ không đổi đối với mọi cặp điểm tương ứng $M,M'$. Khi đó $H'$ và $H$ được gọi là hai **hình đồng dạng phối cảnh**; $O$ là tâm đồng dạng phối cảnh và $k$ là tỉ số đồng dạng phối cảnh. Trong hình dựng theo cùng một tâm, các đường thẳng nối hai điểm tương ứng đều đi qua $O$. Các đoạn thẳng tương ứng không nằm trên cùng một đường qua $O$ thì song song.

Hai hình đồng dạng

Phân biệt hình đồng dạng và hình đồng dạng phối cảnh
Hình bên phải vẫn cùng dạng nhưng các điểm tương ứng không cùng hướng từ một tâm trong vị trí đang cho.
Một số cặp hình đồng dạng quen thuộc
Các độ dài tương ứng thay đổi theo cùng một tỉ lệ nên hình dạng được giữ nguyên.
Hai hình được gọi là **đồng dạng** nếu một hình bằng hình kia hoặc bằng một hình phóng to hay thu nhỏ của hình kia. Vì thế, hai hình có thể đồng dạng dù trong vị trí đang cho không tìm được một tâm đồng dạng phối cảnh. Chẳng hạn, một hình có thể đã được quay hoặc dịch chuyển sau khi phóng to. Khi nhận biết, cần tách hai câu hỏi: - Hai hình có cùng dạng và các kích thước tương ứng cùng theo một tỉ lệ hay không? - Trong vị trí hiện tại, các đường nối những cặp điểm tương ứng có cùng đi qua một điểm hay không? Câu hỏi thứ nhất xét đồng dạng; câu hỏi thứ hai xét đồng dạng phối cảnh.

Phóng theo hai chiều khác nhau không tạo hình đồng dạng

Kéo giãn không đều làm thay đổi hình dạng
Muốn hai hình đồng dạng, mọi độ dài tương ứng phải cùng thay đổi theo một tỉ lệ.
Nếu chỉ kéo rộng một hình theo chiều ngang mà giữ nguyên chiều cao thì các độ dài tương ứng không cùng tăng theo một tỉ lệ. Hình mới bị biến dạng nên nhìn chung không đồng dạng với hình ban đầu. Ví dụ, hình vuông cạnh $2$ được kéo thành hình chữ nhật kích thước $4\times2$ không phải là hình đồng dạng với hình vuông, vì tỉ số chiều dài là $2$ còn tỉ số chiều rộng là $1$.

Ví dụ: tìm tỉ số đồng dạng phối cảnh

Hai hình $H$ và $H'$ đồng dạng phối cảnh tâm $O$. Một cặp điểm tương ứng $A,A'$ nằm trên cùng tia gốc $O$, biết $OA=3$ cm và $OA'=7{,}5$ cm. Tỉ số đồng dạng phối cảnh của $H'$ đối với $H$ là $$k=\frac{OA'}{OA}=\frac{7{,}5}{3}=2{,}5.$$ Vì $k>1$, hình $H'$ là hình phóng to của hình $H$.

Tính tỉ số đồng dạng phối cảnh

Hai hình đồng dạng phối cảnh tâm $O$. Biết $M,M'$ là hai điểm tương ứng, $OM=8$ cm và $OM'=6$ cm. Tỉ số đồng dạng phối cảnh của hình chứa $M'$ đối với hình chứa $M$ là
Chọn một đáp án

Nhận biết hình không đồng dạng

Một hình chữ nhật kích thước $3$ cm $\times$ $5$ cm. Hình chữ nhật nào sau đây đồng dạng với hình đó?
Chọn một đáp án

Kiến thức cần nhớ

Trong hai hình đồng dạng phối cảnh, các cặp điểm tương ứng thẳng hàng với một tâm và tỉ số khoảng cách đến tâm không đổi. Hai hình đồng dạng nói chung chỉ cần giữ nguyên hình dạng theo cùng một tỉ lệ; chúng không nhất thiết đồng dạng phối cảnh trong vị trí đang cho.