Từ bảng chi tiết tới thông tin dễ đọc
Câu lạc bộ ghi số phút đọc của sáu thành viên trong một buổi. Ta muốn biết có bao nhiêu bạn đọc từ 30 phút trở lên và thời gian trung bình. Dữ liệu dưới đây do BTVN đặt cho bài thực hành.
Bảng thực hành
| Mã | Số phút |
|---|---|
| B01 | 20 |
| B02 | 35 |
| B03 | 30 |
| B04 | 45 |
| B05 | 25 |
| B06 | 25 |
Tạo cột Nhóm: “Từ 30 phút” nếu số phút >=30, còn lại “Dưới 30 phút”. Đây là trường suy ra từ dữ liệu đã có, không phải số đo mới. Có thể dùng bộ lọc, hàm điều kiện và bảng tổng hợp trong phần mềm bảng tính. Công thức và dấu phân cách có thể khác theo thiết lập phần mềm; trước hết cần đúng quy tắc phân nhóm.
Tổng hợp từng nhóm
Nhóm từ 30 gồm B02,B03,B04: ba bạn, tổng 110 phút. Nhóm dưới 30 gồm B01,B05,B06: ba bạn, tổng 70 phút. Tổng cả bảng 180 phút, trung bình 180/6 = 30 phút. B03 ở đúng ngưỡng nên phải xếp nhóm từ 30.
Thử vận dụng
Theo quy tắc trên, B03 thuộc nhóm nào?
Dấu <30 không nhận 30.
Đúng: 30 đạt ngưỡng đã nêu.
Hai nhóm không chồng nhau.
Hai nhóm bao hết các số phút trong bảng.
Lời giải
Điều kiện >=30 nhận cả giá trị đúng 30.
Đọc kết luận có giới hạn
Ta có thể nói trong sáu bản ghi của buổi này, một nửa đạt từ 30 phút. Chưa thể nói một nửa toàn trường luôn đọc như vậy. Nếu lập biểu đồ cột số bạn theo hai nhóm, hai cột cùng cao 3; tiêu đề và trục cần nêu rõ đơn vị là số bạn, không phải phút.
Ví dụ xem cách làm
Nếu phát hiện B06 bị nhập nhầm 25 thay vì 55, tổng và trung bình mới là bao nhiêu?
Lời giải
Tổng tăng 30 thành 210 phút; trung bình 210/6=35 phút. B06 cũng chuyển sang nhóm từ 30, nên nhóm này có 4 bạn.
Ví dụ xem cách làm
Bạn muốn so thời gian trung bình của hai nhóm ban đầu. Kết quả là gì và vì sao không gọi cả hai là 30?
Lời giải
Nhóm từ 30: 110/3 ≈36,67 phút; nhóm dưới 30: 70/3 ≈23,33 phút. 30 là trung bình toàn bảng, không phải trung bình từng nhóm.
Những điều cần nhớ
Tạo nhóm không chồng lấn, xử lí đúng ngưỡng và kiểm tổng trước/sau. Khi diễn giải, nêu đối tượng, thời điểm, đơn vị và phạm vi dữ liệu.
Đang học