Thực hành Scratch: tính tiền dư hoặc thiếu

Trong một hoạt động làm dấu trang giả định, số tiền thu được là $a$ đồng, chi phí vật liệu là $b$ đồng. Chỉ xét hai khoản này; $a$, $b$ là các số nguyên không âm. Cần thông báo tiền dư hoặc tiền thiếu so với chi phí. Nếu $a\ge b$, tiền dư là $a-b$. Nếu $a<b$, tiền thiếu là $b-a$. Quy ước trường hợp thu bằng chi thông báo “Dư: 0”, nghĩa là vừa đủ chi phí. Đầu vào gồm $a$ và $b$. Đầu ra là thông báo loại kết quả (dư hay thiếu) cùng số tiền tương ứng. Các giá trị trong bài là dữ liệu giả định để học thuật toán.

Dùng Scratch 3 trên máy tính, giao diện tiếng Anh. Có thể bắt đầu từ dự án mới hoặc mở mẫu tính tổng đã lưu và chỉnh thành một bản thu chi riêng. 1. Tạo hai biến a và b trong Variables. Ghép when green flag clicked; hỏi số tiền thu bằng ask … and wait rồi set a to answer; hỏi chi phí rồi set b to answer. 2. Lấy if … then … else trong Control. Trong Operators, lấy or; đưa so sánh a > b vào một ô, a = b vào ô còn lại; đặt toàn bộ điều kiện vào khối if. 3. Trong then, ghép say join “Dư: ” (a − b). Trong else, ghép say join “Thiếu: ” (b − a). Hai khối say phải nằm trong đúng hai phần của khối if. 4. Chạy bằng cờ xanh. Nhập mỗi số dưới dạng chữ số liền nhau, chẳng hạn 150000; không gõ thêm “đồng” hoặc dấu phân cách hàng nghìn. Dùng các cặp thử trong bảng để đối chiếu. 5. Chọn File → Save to your computer để lưu .sb3. Dùng File → Load from your computer mở lại bản đã lưu, rồi thử lại một cặp thu nhỏ hơn chi và một cặp bằng nhau. | Số tiền thu a | Chi phí b | Thông báo mong đợi | |---|---|---| | 150000 | 110000 | Dư: 40000 | | 90000 | 120000 | Thiếu: 30000 | | 100000 | 100000 | Dư: 0 | | 0 | 0 | Dư: 0 | Nếu thiếu tiền mà kết quả âm, kiểm tra thứ tự phép trừ trong else. Nếu thu bằng chi đi sai nhánh so với quy ước, kiểm tra đã ghép a = b bằng or chưa. Nếu kết quả dùng nhầm số, kiểm tra vị trí set a to answer và set b to answer. Tệp mẫu ở liên kết dùng để đối chiếu. Kết quả trắc nghiệm trong bài chỉ kiểm việc đọc và hiểu chương trình; sản phẩm thực hành cần được tự chạy với dữ liệu thử rồi lưu lại.