Từ các số được nhập đến kết quả trên màn hình
Khi nhập số trang đã đọc trong từng ngày rồi yêu cầu máy tính tính tổng, bàn phím đưa các số vào, bộ xử lí thực hiện phép tính theo chương trình và màn hình hiển thị kết quả. Nếu lưu bảng theo dõi thành tệp, dữ liệu được giữ trong bộ nhớ để mở lại.
Như vậy, máy tính có những thành phần thực hiện các chức năng tương ứng với thu nhận, xử lí, lưu trữ và truyền thông tin.
Bốn thành phần theo chức năng
| Thành phần | Chức năng chính trong bài |
|---|---|
| Thiết bị vào | Đưa dữ liệu vào, như bàn phím, chuột, máy quét |
| Bộ xử lí | Thực hiện các lệnh của chương trình |
| Bộ nhớ | Lưu trữ dữ liệu và chương trình |
| Thiết bị ra | Đưa kết quả ra, như màn hình, máy in |
Máy quét đưa hình hoặc văn bản trên giấy vào máy; máy in đưa kết quả từ máy ra giấy. Cả hai có liên quan đến giấy nhưng hướng đưa dữ liệu khác nhau.
Đây là cách phân chia theo chức năng, không phải đếm số món đồ có thể nhìn thấy bên ngoài một máy tính.
Bài luyện
Cần đưa hình trên một tờ giấy vào máy tính bằng máy quét. Máy quét đóng vai trò gì?
Máy quét đưa dữ liệu từ giấy vào máy tính.
Thiết bị ra đưa kết quả từ máy ra bên ngoài.
Thực hiện chương trình là chức năng của bộ xử lí.
Máy quét không được dùng như nơi lưu tệp trong tình huống này.
Lời giải
Máy quét thu nhận hình trên giấy và đưa dữ liệu vào máy tính, nên là thiết bị vào. Khi in hình từ máy ra giấy, máy in mới đóng vai trò thiết bị ra.
Bài luyện
Sau khi lưu bảng theo dõi thành tệp để mở lại, thành phần nào thực hiện chức năng giữ dữ liệu?
Màn hình hiển thị kết quả, không phải nơi giữ tệp trong ví dụ.
Bộ nhớ thực hiện chức năng lưu trữ dữ liệu.
Chuột dùng để đưa thao tác vào máy.
Máy in đưa kết quả ra giấy.
Lời giải
Bộ nhớ giữ dữ liệu để chương trình có thể sử dụng hoặc để mở lại tệp đã lưu. Màn hình, chuột và máy in có các chức năng khác trong mô hình này.
Vì sao máy tính là công cụ hiệu quả?
Máy tính thực hiện nhiều phép tính nhanh, làm việc bền bỉ, lưu được nhiều dữ liệu và hỗ trợ nhiều dạng dữ liệu như văn bản, hình ảnh, âm thanh. Khi kết nối mạng phù hợp, máy tính còn giúp trao đổi dữ liệu giữa các nơi.
Ví dụ, khi cần cộng số trang đọc của nhiều ngày, máy tính giúp tính lại nhanh nếu một số thay đổi. Nhưng nếu nhập nhầm 18 thành 81, máy có thể vẫn tính đúng theo số 81 và cho kết quả không phù hợp thực tế. Vì vậy, cần kiểm dữ liệu được nhập và kết quả nhận được.
Bài luyện
Số trang thật là 18 nhưng được nhập thành 81. Nhận xét nào đúng?
Máy không tự biết dữ liệu thật nếu không được cung cấp phù hợp.
Dữ liệu nhập sai vẫn có thể dẫn đến kết quả không phù hợp.
Cần phân biệt tính đúng theo dữ liệu với dữ liệu đúng thực tế.
Màn hình có chức năng hiển thị, không tự sửa mọi dữ liệu.
Lời giải
Máy tính thực hiện theo dữ liệu và chương trình. Nếu số 81 được dùng thay 18, phép cộng có thể đúng với số đã nhập nhưng không phản ánh số trang thực tế. Kiểm dữ liệu là việc cần thiết.
Bài luyện
Cặp nào ghép đúng thành phần với chức năng?
Bàn phím chủ yếu đưa dữ liệu vào.
Máy quét thu nhận hình từ giấy; máy in đưa kết quả ra giấy.
Bộ nhớ lưu dữ liệu; màn hình hiển thị kết quả.
Đây là chức năng của bộ xử lí trong mô hình đã học.
Lời giải
Bộ xử lí thực hiện lệnh của chương trình. Bàn phím là thiết bị vào, máy in là thiết bị ra và bộ nhớ dùng để lưu trữ. Phải xét chức năng của từng thành phần thay vì chỉ nhớ tên.
Đang học