Máy tính hỗ trợ toàn bộ quy trình
Máy tính giúp thu thập và lưu trữ, làm sạch và tổ chức, tính toán và khai phá, trực quan hoá và trình bày kết quả. Tự động hoá các bước đã xác định giúp lặp quy trình nhất quán và giảm việc thao tác thủ công.
Máy đa lõi hoặc nhiều máy phối hợp có thể xử lí các phần việc song song khi bài toán cho phép. Đám mây cung cấp tài nguyên tính toán/lưu trữ theo dịch vụ. Kết nối mạng giúp nhiều nhóm cùng trao đổi dữ liệu và báo cáo. Các cách này có điều kiện, chi phí và giới hạn; không mặc định thêm gấp đôi máy là mọi công việc nhanh gấp đôi.
Nhiều dữ liệu làm cách làm kém hiệu quả bộc lộ rõ
Ví dụ giả định cần tìm mã trùng trong 10.000 bản ghi. Nếu so mỗi cặp mã đúng một lần, số cặp là 10.000 × 9.999 / 2 = 49.995.000.
Một cách khác duyệt lần lượt, ghi lại mã đã gặp bằng cấu trúc phù hợp và kiểm mã mới đã có chưa. Khi việc tra cứu được hỗ trợ hiệu quả, số lượt kiểm mã theo cách này là 10.000 thay vì so gần 50 triệu cặp. Đây là so sánh cách tổ chức công việc, không khẳng định mọi phép tra cứu có cùng thời gian hoặc đưa ra số giây chạy thực tế.
Máy mạnh hơn giúp tính toán, nhưng thuật toán phù hợp có thể giảm rất nhiều việc phải làm. Tăng bộ nhớ không tự biến một cách làm quá tốn phép thử thành cách hiệu quả.
Tính nhanh vẫn cần kiểm ý nghĩa
Máy tính làm theo dữ liệu và quy tắc đã thiết lập. Dữ liệu sai, thiếu đại diện hoặc điều kiện phân nhóm chồng lấn có thể tạo kết quả sai rất nhanh.
Với nhiều bản ghi, nên kiểm số dòng, đơn vị, giá trị biên và tổng trước/sau xử lí. Trực quan hoá giúp nhìn ra mẫu và trình bày thông tin, nhưng biểu đồ thiếu nhãn hoặc dùng sai mẫu số vẫn có thể gây hiểu lầm.
Ví dụ nhỏ minh hoạ được cách làm; quy mô lớn cho thấy lợi ích tự động hoá và thuật toán. Không dùng thời gian chạy của một ví dụ nhỏ để bảo đảm hiệu năng cho mọi máy và mọi bộ dữ liệu.
Bài luyện
So mỗi cặp mã đúng một lần trong 10.000 bản ghi cần xét bao nhiêu cặp?
Đây là số bản ghi, không phải số cặp.
Kết quả này đã tính cả cặp với chính nó và lặp thứ tự.
Đúng. 10.000 × 9.999 / 2.
Đây mới là số mã khác mà một mã có thể được so.
Lời giải
Mỗi mã có 9.999 mã khác để ghép, được 10.000 × 9.999 cặp có thứ tự. Mỗi cặp bị đếm hai lần nên chia 2, còn 49.995.000. Đây là số cặp theo cách làm nêu trong đề.
Bài luyện
Vì sao cần thuật toán hiệu quả dù có máy tính mạnh?
Đúng. Cách tổ chức xử lí quyết định lượng việc cần làm.
Máy tính không tự biết mọi giá trị đúng.
Thuật toán ảnh hưởng cách giải quyết nhiệm vụ.
Thời gian còn phụ thuộc thuật toán và các điều kiện khác.
Lời giải
Sức mạnh phần cứng và cách giải bài toán là hai yếu tố cùng quan trọng. Nếu giảm được hàng triệu phép so không cần thiết bằng cấu trúc/cách làm phù hợp, việc xử lí dữ liệu có thể khả thi hơn nhiều.
Bài luyện
Một bảng phân tích có kết quả tính rất nhanh nhưng nhãn và đơn vị nguồn bị nhập sai. Nên kết luận thế nào?
Nhanh và đúng ý nghĩa là hai điều khác nhau.
Nguồn quyết định ý nghĩa của kết quả.
Biểu đồ không tự sửa nhãn hoặc đơn vị sai.
Đúng. Cần kiểm chất lượng và cách xử lí.
Lời giải
Máy tính có thể xử lí nhất quán dữ liệu đã nhập nhưng dữ liệu đó vẫn sai ý nghĩa. Phải kiểm nhãn, đơn vị và quy tắc trước khi diễn giải; chạy nhanh không chứng minh kết luận đúng.
Đang học