Chọn hình từ câu hỏi cần trả lời
|Mục đích|Biểu đồ phù hợp thường dùng|
|---|---|
|So số mã KH/VH giữa nhóm A và B|Cột ghép từ bảng đếm hai chiều|
|Xem cơ cấu KH/VH trong nhóm A|Hình tròn từ 4 mã KH và 2 mã VH|
|Xem phân bố X theo các khoảng điểm|Histogram từ dữ liệu X|
|Xem mục/khoảng nào có tần số lớn trước|Pareto, với tần số giảm dần và đường tích lũy|
Biểu đồ hình tròn nhóm A có KH = 4/6 = 66,67%, VH = 33,33%; mẫu số là nhóm A, không phải cả 12 mã. Không đưa thêm dòng Tổng vào các thành phần của hình tròn vì sẽ đếm lặp tổng thể.
Tạo biểu đồ và kiểm ranh giới nhóm
Trong Excel cho máy tính, chọn bảng tổng hợp cần vẽ, dùng **Insert → Charts** rồi chọn Column hoặc Pie. Kiểm nhãn nhóm, chuỗi dữ liệu; dùng Chart Elements hoặc chức năng tương ứng để thêm tiêu đề, chú giải, tiêu đề trục và Data Labels. Nếu đổi loại bằng Change Chart Type, kiểm lại cách biểu diễn còn phù hợp.
Với Histogram, chọn **Du_lieu!D2:D13**, dùng Insert → biểu đồ thống kê → Histogram. Trong **Format Axis → Axis Options**, chọn Bin width hoặc Number of bins theo yêu cầu. Đọc đúng nhãn khoảng và dấu đóng/mở mà Excel hiển thị; thay số khoảng sẽ đổi cách nhìn phân bố.
Để đối chiếu bằng tay, nếu phân X theo **(3;5], (5;7], (7;9]**, các tần số là **3, 5, 4**, tổng 12. Số 5 thuộc khoảng đầu, 7 thuộc khoảng giữa; không đếm một giá trị hai lần. Nếu biểu đồ đang dùng ranh giới khác, không ép số đếm này vào nhãn khác.
Pareto sắp các mục/khoảng theo tần số giảm dần và thêm tần suất tích lũy; trục ngang khi ấy không còn giữ thứ tự tăng của khoảng điểm như Histogram. Kiểm trục, đơn vị, bộ lọc và tổng số trước khi nhận xét.
Bài luyện
Vẽ hình tròn cơ cấu KH/VH trong nhóm A. Bộ số liệu nào đúng?
Thêm tổng như một phần sẽ đếm lặp.
Đúng. Các phần phải hợp thành nhóm A.
12 là tổng toàn bộ, khác phạm vi nhóm A.
Chỉ tổng không mô tả cơ cấu hai loại.
Lời giải
Nhóm A có 6 mã gồm 4 KH và 2 VH. Hình tròn mô tả các phần của nhóm A nên dùng 4 và 2, với mẫu số 6; không thêm dòng tổng như một thành phần.
Bài luyện
Theo các khoảng (3;5], (5;7], (7;9], giá trị X = 5 được tính vào đâu?
Đúng. Khoảng đầu gồm đầu phải 5.
Khoảng giữa loại đầu trái 5.
Các khoảng đã quy định để không đếm lặp.
5 có trong khoảng đầu.
Lời giải
Dấu ] ở đầu phải nghĩa là nhận 5; dấu ( ở đầu trái của khoảng kế tiếp nghĩa là loại 5. Vì vậy 5 chỉ thuộc (3;5], không được đếm ở cả hai khoảng.
Bài luyện
Điểm khác nhau cần nhớ khi đổi từ Histogram sang Pareto là gì?
Các mục được sắp theo tần số.
Pareto vẫn biểu diễn số liệu.
Đúng. Thứ tự mục và đường tích lũy thay cách đọc.
Cần kiểm hình mới còn trả lời đúng câu hỏi.
Lời giải
Histogram thường đặt các khoảng theo trật tự giá trị; Pareto ưu tiên mục có tần số lớn và bổ sung tích lũy. Vì vậy không đọc vị trí cột Pareto như thứ tự tăng của các khoảng điểm.
Đang học