Cùng là bit, nhưng cách xử lí khác nhau
Máy lưu dữ liệu bằng bit. Khi dùng dữ liệu, cần biết **phép xử lí nào có ý nghĩa** để chọn kiểu phù hợp.
| Dữ liệu ví dụ | Cách dùng chính | Nhóm phù hợp |
|---|---|---|
| `Lan Anh` | Tìm, ghép, hiển thị chữ | Văn bản |
| `24` quyển sách | Cộng, trừ, so sánh số lượng | Số nguyên |
| `7,5` điểm | Tính trung bình theo quy tắc của bài | Số có phần thập phân |
| `Đã nộp` / `Chưa nộp` | Kiểm một điều kiện đúng hay sai | Lôgic |
| Ảnh bìa, bản ghi âm | Xem ảnh, phát tiếng | Hình ảnh, âm thanh |
Một dãy chỉ chứa các chữ số **chưa chắc là số để tính toán**. Mã tủ sách `0017` dùng để tìm đúng tủ; cộng thêm 1 không có nghĩa là tủ kế tiếp. Lưu dưới dạng văn bản còn giữ được hai chữ số `0` đầu. Không dùng mã định danh cá nhân thật làm dữ liệu thực hành.
Bài luyện
Mã ngăn sách `0042` chủ yếu dùng để tìm và đối chiếu, không dùng tính tổng. Nên coi mã này là kiểu nào?
Không có phần thập phân; phép tính cũng không có ý nghĩa.
Kiểu văn bản giữ `00` đầu và phục vụ tìm kiếm.
Cách đọc mã không biến mã thành tệp âm thanh.
Mã có nhiều giá trị, không phải đúng/sai.
Lời giải
Mục đích là so khớp đúng chuỗi `0042`. Coi là văn bản giúp giữ hai số 0 đầu; cộng trừ không phải phép xử lí cần dùng.
Bài luyện
Trong bảng kiểm tra, trường “đã gửi bài đúng hạn” chỉ nhận Có hoặc Không. Nhóm dữ liệu nào phù hợp?
Hai trạng thái có thể quy về đúng/sai.
Không có điểm ảnh để biểu diễn.
Không cần số có phần thập phân.
Không có tín hiệu tiếng trong trường này.
Lời giải
Trường này chỉ kiểm một điều kiện: đã gửi đúng hạn hay chưa. Hai khả năng Có/Không phù hợp với dữ liệu lôgic.
Câu hỏi chọn kiểu
Khi thiết kế một bảng dữ liệu đơn giản, hãy hỏi: **giá trị dùng để tính, để ghép/tìm, để kiểm điều kiện hay để xem/nghe?** Ví dụ số lượng `24` có thể cộng vào tổng kho. Còn nhãn `24A` có chữ và chủ yếu dùng để tìm lớp, nên là văn bản. Một ngày tháng có thể cần cách lưu riêng trong ứng dụng thật; không ép mọi dữ liệu vào đúng một trong năm nhóm ở bảng trên.
Bài luyện
Bảng mượn sách có cột “số cuốn đã mượn”, cần tính tổng theo học kì. Kiểu nào phù hợp nhất với cột này?
Nếu coi là chữ, việc cộng số lượng sẽ không đúng mục đích.
Đúng/sai không biểu diễn đủ 0, 1, 2... cuốn.
Số cuốn là số đếm nguyên và cần cộng.
Cột này không chứa âm thanh.
Lời giải
Số cuốn có thể là 0, 1, 2... và cần cộng để tính tổng. Vì vậy cột phù hợp với số nguyên.
Đang học