Lãnh đạo xây dựng và bảo vệ đất nước, 1945–1969

**1945–1946: xây dựng và bảo vệ chính quyền mới** Sau Cách mạng tháng Tám, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà đứng trước nhiều khó khăn về đời sống, tài chính và nguy cơ xâm lược. Hồ Chí Minh cùng Đảng, Chính phủ thực hiện các biện pháp chống đói, chống nạn mù chữ, giải quyết khó khăn tài chính và củng cố chính quyền. | Nhiệm vụ | Biện pháp, ý nghĩa | |---|---| | Chống nạn đói | Vận động nhường cơm sẻ áo, tăng gia sản xuất; cứu đói trước mắt và tạo thêm nguồn lương thực. | | Chống nạn dốt | Phát động Bình dân học vụ; mở rộng cơ hội biết chữ, học tập và tham gia đời sống xã hội. | | Giải quyết khó khăn tài chính | Vận động đóng góp qua Quỹ Độc lập, Tuần lễ vàng; huy động sự ủng hộ của nhân dân. | | Củng cố chính quyền | Kêu gọi tham gia Tổng tuyển cử ngày 6-1-1946; xây dựng nền tảng chính quyền của nhân dân. | Những công việc ấy đáp ứng nhu cầu cấp bách và tạo cơ sở xã hội cho việc bảo vệ độc lập. Hồ Chí Minh vừa đề ra, vận động, vừa trực tiếp nêu gương thực hiện các chủ trương. Trước tình thế phức tạp, Người cùng Đảng, Chính phủ thực hiện sách lược hoà hoãn. **Hiệp định Sơ bộ 6-3-1946** và **Tạm ước 14-9-1946** nhằm tranh thủ khả năng hoà bình, kéo dài thời gian chuẩn bị. Đồng thời, nhân dân cả nước được vận động ủng hộ kháng chiến ở Nam Bộ và chuẩn bị lực lượng bảo vệ đất nước. Mục tiêu độc lập được giữ vững trong việc lựa chọn biện pháp phù hợp tình hình. **1946–1954: lãnh đạo kháng chiến toàn quốc** Khi thực dân Pháp tiếp tục mở rộng xâm lược, ngày **19-12-1946**, Hồ Chí Minh ra **Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến**. Người cùng Trung ương Đảng hoạch định đường lối: **toàn dân, toàn diện, lâu dài, dựa vào sức mình là chính và tranh thủ sự ủng hộ quốc tế**. Toàn dân là huy động sức mạnh nhân dân; toàn diện là đấu tranh trên các lĩnh vực quân sự, chính trị, kinh tế, văn hoá, ngoại giao. Kháng chiến lâu dài gắn với xây dựng lực lượng, hậu phương; tự lực là nền tảng để tiếp nhận và phát huy hiệu quả sự giúp đỡ bên ngoài. Hồ Chí Minh chủ trì Đại hội II của Đảng năm 1951, góp phần phát triển đường lối và tổ chức lãnh đạo. Người cùng Trung ương chỉ đạo các hoạt động quân sự, động viên quân dân, mở rộng quan hệ đối ngoại. Ảnh Người theo dõi trận Đông Khê trong chiến dịch Biên giới 1950 và chủ trì phiên họp Chính phủ năm 1953 là các dẫn chứng về hoạt động lãnh đạo trong kháng chiến. Việc chỉ đạo chiến lược gắn với hoạt động của Đảng, Chính phủ, quân đội và nhân dân. **1954–1969: hai miền cùng hướng tới thống nhất** Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ, đất nước tạm thời chia cắt. Hồ Chí Minh cùng Trung ương Đảng lãnh đạo xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, đấu tranh giải phóng miền Nam, hướng tới thống nhất đất nước. | Phương diện | Vai trò và dẫn chứng | |---|---| | Đường lối, nhiệm vụ hai miền | Chủ trì Hội nghị Trung ương 15 năm 1959; chủ trì, chỉ đạo xây dựng Nghị quyết Đại hội III năm 1960 về xây dựng miền Bắc và đấu tranh thống nhất. | | Quyết tâm kháng chiến | Cùng Trung ương phân tích tình hình, xác định quyết tâm đánh thắng khi Mỹ đưa quân trực tiếp tham chiến và đánh phá miền Bắc. | | Đoàn kết và đối ngoại | Động viên đoàn kết toàn dân; tranh thủ giúp đỡ quốc tế, giữ vững độc lập, tự chủ trong hoàn cảnh quan hệ Liên Xô–Trung Quốc có bất đồng. | Lời kêu gọi ngày **17-7-1966**, với tư tưởng **“Không có gì quý hơn độc lập, tự do”**, thể hiện quyết tâm bảo vệ độc lập trong hoàn cảnh chiến tranh leo thang. Giá trị ấy có thể liên hệ với trách nhiệm học tập, xây dựng và bảo vệ đất nước trong hoà bình, bằng lập luận gắn hoàn cảnh lịch sử với việc làm cụ thể. Hồ Chí Minh qua đời ngày **2-9-1969** tại Hà Nội. Những đóng góp trực tiếp trong bài thuộc thời gian Người hoạt động. Sau đó, Đảng và nhân dân tiếp tục sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Quan sát ảnh Hồ Chí Minh theo dõi trận Đông Khê và chủ trì phiên họp Chính phủ. Đọc chú thích để xác định hoạt động, thời gian; từ đó nêu một dẫn chứng về lãnh đạo quân sự và một dẫn chứng về hoạt động Chính phủ. Ảnh cho biết một hoạt động cụ thể. Kết luận về vai trò trong cả cuộc kháng chiến cần kết hợp đường lối, tổ chức, ngoại giao và quá trình chiến đấu của quân dân.