Đông–Xuân 1953–1954 và đọc lược đồ Điện Biên Phủ

Kế hoạch Na-va năm 1953 đặt mục tiêu giành thắng lợi quân sự quyết định để kết thúc chiến tranh có lợi cho Pháp. Quân dân Việt Nam chủ động tiến công Đông–Xuân 1953–1954 vào những hướng quan trọng nhưng đối phương tương đối yếu, buộc Pháp phân tán lực lượng. Điện Biên Phủ trở thành nơi tập trung đối đầu quyết định. Tháng 12-1953, Bộ Chính trị quyết định mở chiến dịch Điện Biên Phủ. Đại tướng Võ Nguyên Giáp được giao chỉ huy. Bộ đội, dân công và nhân dân phối hợp chuẩn bị chiến trường, bảo đảm hậu cần trong điều kiện nhiều khó khăn. Thắng lợi là kết quả của quyết định lãnh đạo, lực lượng chiến đấu và sức dân cùng tạo nên. | Ba đợt tiến công | Mục tiêu và nét chính | |---|---| | 13–17-3-1954 | Tiến công Him Lam, Độc Lập; bức hàng Bản Kéo ở phía bắc | | 30-3 đến 26-4 | Tiến công các cứ điểm phía đông phân khu trung tâm, siết chặt vòng vây, khống chế sân bay, hạn chế tiếp viện | | 1–7-5 | Đánh chiếm phân khu trung tâm và phân khu phía nam, hoàn thành chiến dịch | Chiều 7-5, tướng Đờ Cát-xtơ-ri cùng bộ chỉ huy đầu hàng. Sau 56 ngày đêm, chiến dịch thắng lợi, giáng đòn quyết định vào Kế hoạch Na-va và tạo cơ sở quan trọng cho kết quả ngoại giao ở Giơ-ne-vơ. **Đọc lược đồ: ** bắt đầu từ chú giải, kí hiệu ba đợt tiến công và vòng vây sau từng đợt. Tìm các cứ điểm phía bắc, sân bay Mường Thanh ở khu trung tâm và Hồng Cúm ở phía nam. Sau đó nối không gian với diễn biến: từ đánh các cứ điểm ngoài đến siết vòng vây, khống chế tiếp tế và đánh vào trung tâm. Kí hiệu trên lược đồ chiến dịch không phải ranh giới hành chính hiện nay. Một nhận xét có căn cứ cần chỉ rõ kí hiệu hoặc địa điểm được dùng. Chẳng hạn, vòng vây thu hẹp và hướng tiến công vào trung tâm giúp giải thích quá trình cô lập tập đoàn cứ điểm; chỉ nhìn số lượng mũi tên không đủ kết luận quân số của hai bên.

Nhận xét “chiến dịch chỉ có một đợt đánh thẳng vào trung tâm” không phù hợp bảng diễn biến và chú giải lược đồ. Có ba đợt với các mục tiêu khác nhau; đợt đầu đánh các cứ điểm phía bắc, đợt sau mới tiến tới tiêu diệt trung tâm. Hãy lập chú giải ba màu theo ba đợt, vẽ sơ đồ khái quát bằng chữ và viết đoạn giải thích một thay đổi về thế trận. Ghi nguồn SGK, tr.42; không tự thêm vị trí hoặc vẽ đường địa giới khi chưa có căn cứ. Mở lược đồ gốc để xác định địa điểm và kí hiệu. Sơ đồ tự lập chỉ khái quát diễn biến, không thay thế lược đồ nguồn.