Bài văn cần một hướng lập luận xuyên suốt
Xác định vấn đề và quan điểm trước khi lập dàn ý. Mở bài dẫn vào vấn đề; thân bài triển khai các luận điểm có lí lẽ, dẫn chứng; kết bài khái quát điều được làm rõ. Quan hệ giữa các luận điểm quan trọng hơn việc đủ số mục trong một khuôn.
Nếu đề hỏi làm thế nào, cần nêu hướng thực hiện và giải thích lí do, điều kiện. Nếu đề yêu cầu bàn một quan niệm, cần làm rõ nghĩa, cơ sở, giá trị và giới hạn của quan niệm. Không chuyển mọi đề thành một bài liệt kê nguyên nhân, hậu quả, giải pháp.
Xem xét ý kiến khác giúp quan điểm thuyết phục hơn khi đi đúng vấn đề. Không tự dựng một ý kiến vô lí chỉ để bác bỏ dễ dàng. Dẫn chứng phải đúng tính chất; ví dụ giả định không được gọi là kết quả nghiên cứu thật.
Dàn ý cho một vấn đề có điều kiện thực hiện
Đề và dàn ý giả định do BTVN biên soạn: bàn cách để hoạt động cộng đồng của người trẻ trở nên thiết thực.
Mở bài xác định hoạt động có ý nghĩa khi giúp giải quyết nhu cầu thực. Thân bài có thể triển khai: trước hết tìm hiểu nhu cầu; tiếp đó chọn công việc vừa sức và phối hợp với người liên quan; trong quá trình thực hiện, theo dõi kết quả để điều chỉnh. Mỗi luận điểm cần lí lẽ và căn cứ phù hợp, không chỉ tên một việc.
Có ý kiến lo rằng chuẩn bị quá lâu làm lỡ thời điểm giúp đỡ. Có thể thừa nhận cần phản ứng kịp thời, rồi phân biệt việc hỏi nhanh thông tin thiết yếu với việc lập kế hoạch cầu kì. Kết bài nhấn mạnh nhiệt tình đi cùng hiểu nhu cầu và trách nhiệm.
Dàn ý chỉ là một hướng triển khai. Bài viết thực tế cần phát triển các ý bằng căn cứ, đáp ứng dung lượng được giao và không nhận các tình huống giả định là thành tích có thật.
Củng cố kiến thức
Quan hệ giữa ba luận điểm thân bài trong dàn ý là gì?
Các ý nối theo cách thực hiện hoạt động.
Dàn ý không có căn cứ về mọi hoạt động.
Đúng: các ý cùng giải thích cách làm thiết thực.
Dàn ý không tổ chức theo tiểu sử.
Lời giải
Đáp án C. Luận điểm sau nối với việc đã nêu trước để làm rõ một quá trình. Quan hệ này giúp thân bài cùng hướng đến câu hỏi làm thế nào, khác việc chia mục chỉ theo số lượng.
Củng cố kiến thức
Cách đáp lại ý kiến lo chuẩn bị quá lâu nào hợp lí theo ví dụ?
Đúng: tiếp nhận phần hợp lí và làm rõ điều bị hiểu rộng.
Không đánh giá con người thay phản hồi lí lẽ.
Tốc độ không tự bảo đảm đúng nhu cầu.
Điều kiện thực tế có thể khác nhau.
Lời giải
Đáp án A. Phản hồi phân biệt hai việc: thu thập thông tin cần thiết và chuẩn bị quá mức. Thừa nhận giới hạn rồi giải thích giúp quan điểm có điều kiện, không cực đoan phủ nhận tốc độ hoặc hiểu nhu cầu.