Viết nghị luận: học sinh giữ gìn tiếng Việt

**Học sinh với việc giữ gìn tiếng Việt** Tiếng Việt giúp mỗi người trao đổi suy nghĩ và tiếp nhận những giá trị văn hoá của dân tộc. Trong học tập và giao tiếp hằng ngày, học sinh đều sử dụng ngôn ngữ ấy. Vì vậy, giữ gìn tiếng Việt không phải việc xa vời, mà bắt đầu từ cách nói và viết có trách nhiệm. Trước hết, dùng tiếng Việt chính xác giúp người khác hiểu đúng điều muốn nói. Chẳng hạn, một thông báo về hoạt động của lớp nếu ghi thiếu thời gian hoặc dùng từ mơ hồ sẽ khiến người đọc khó chuẩn bị. Khi người viết đọc lại, bổ sung thông tin và chọn cách diễn đạt rõ ràng, thông báo mới thực hiện được mục đích. Sự cẩn thận với câu chữ vì thế cũng là sự quan tâm tới người tiếp nhận. Bên cạnh sự chính xác, cách dùng từ cần phù hợp hoàn cảnh và thể hiện sự tôn trọng. Một cách nói tắt có thể được hiểu trong nhóm quen biết nhưng gây khó khăn khi đưa vào bài viết gửi người đọc rộng hơn. Lời trao đổi dù không đồng tình vẫn cần hướng vào nội dung, tránh những từ xúc phạm. Giữ gìn tiếng Việt không chỉ là sửa lỗi chính tả mà còn là lựa chọn lời nói có văn hoá. Để làm được điều ấy, học sinh cần đọc sách, chú ý cách diễn đạt hay, tra nghĩa khi chưa hiểu và sửa những chỗ dùng chưa đúng. Ngôn ngữ luôn phát triển; vì thế, giữ gìn không có nghĩa từ chối mọi cách nói mới. Điều cần cân nhắc là từ ngữ có rõ nghĩa, cần thiết và phù hợp với người nghe, người đọc hay không. Hiểu cách dùng trước khi lựa chọn giúp việc tiếp nhận cái mới có cơ sở hơn. Giữ gìn tiếng Việt vừa giúp giao tiếp tốt, vừa góp phần trân trọng văn hoá chung. Mỗi học sinh có thể bắt đầu bằng việc đọc kĩ một văn bản, viết rõ một thông báo, sửa một từ dùng sai và trao đổi bằng lời tôn trọng. Những việc nhỏ được thực hiện thường xuyên sẽ biến ý thức thành hành động.

Đoạn thứ hai của bài nêu luận điểm về tác dụng của dùng tiếng Việt chính xác. Tình huống thông báo lớp giúp hình dung khó khăn do thiếu thông tin, từ ngữ mơ hồ. Các câu tiếp giải thích việc sửa câu chữ liên quan sự quan tâm người đọc. Đây là tình huống minh hoạ, không phải kết quả khảo sát. Đoạn thứ tư bổ sung cách học hỏi và xem xét cách nói mới, giúp ý kiến không rơi vào yêu cầu giữ nguyên ngôn ngữ. Kết bài nối các nhận định với việc vừa sức học sinh. Ví dụ chỉnh câu do BTVN biên soạn: “Học sinh bây giờ đều dùng tiếng Việt sai, cần thay đổi ngay.” Nhận xét này quá rộng và chưa có căn cứ. Có thể sửa: “Khi một thông báo dùng từ mơ hồ, người viết cần đọc lại và chọn cách diễn đạt rõ hơn.” Câu sau chỉ rõ trường hợp và việc cần làm. Nếu muốn nhận xét rộng về thực trạng, phải có bằng chứng tương ứng.