Giới thiệu đúng cuốn và đúng mức đã biết
Chọn sách đã đọc kĩ. Kiểm nhan đề, tác giả, người dịch nếu có và thông tin bản dùng; ghi nội dung chính, đề tài, chủ đề, cách tổ chức, những điểm thú vị. Tìm một vài chi tiết hỗ trợ nhận xét, không kể hết để làm lộ mọi diễn biến không cần thiết.
Có thể tổ chức mở bài xác định sách và ý giới thiệu; thân bài nêu nội dung cùng nét nổi bật, cách nhìn của tác giả và ý nghĩa; kết bài nói lí do nên tìm đọc. Thứ tự có thể linh hoạt nếu thông tin rõ và mục đích gợi hứng thú được giữ. Không bắt buộc một lời khen giống nhau cho mọi sách.
Khi chỉnh, kiểm thông tin xuất bản theo bản thực tế, phạm vi đã đọc, mạch, căn cứ lời đánh giá và diễn đạt. Nếu mới đọc bản trích, cần tiếp tục đọc trước khi giới thiệu toàn cuốn hoặc chỉ nêu rõ giới hạn. Không nhận giải thưởng, số trang hay tác động đến mọi độc giả khi chưa kiểm nguồn.
Ví dụ học cách giới thiệu qua bài tham khảo
Phân tích do BTVN biên soạn về bài tham khảo giới thiệu “Mắt sói” trong SGK, không nhận đã đọc toàn cuốn:
Bài mẫu mở bằng thông tin nhận diện cuốn sách, rồi giới thiệu khung gặp của sói và cậu bé. Phần tiếp chọn nét nhiều mạch đời được nối để làm nổi bật cách kể, liên hệ với ý nghĩa về sự gắn bó giữa người và thiên nhiên; phần kết gợi hứng thú khám phá.
Có thể học cách chọn thông tin và nối nét nghệ thuật với ý nghĩa mà không chép lời giới thiệu. Muốn tự viết bài giới thiệu toàn cuốn, cần đọc đủ và kiểm đúng bản dùng. Nếu ở bước mới đọc bản trích, một câu giới thiệu trung thực là: “Bản trích Mắt sói cho thấy cuộc gặp và những hồi ức được nối qua đôi mắt; để giới thiệu trọn cuốn, cần tiếp tục đọc các phần còn lại.”
Phân tích phương pháp từ bài mẫu khác với tự nhận các dữ kiện hoặc trải nghiệm toàn cuốn đã được kiểm.
Củng cố kiến thức
Điều gì có thể học từ cách tổ chức bài tham khảo?
Đúng: học cách chọn và kết nối thông tin.
Mỗi cuốn cần nội dung riêng và căn cứ.
Tác giả là thông tin quan trọng.
Bài mẫu không thay trải nghiệm toàn sách.
Lời giải
Đáp án A. Học phương pháp tổ chức: nhận diện sách, chọn vài nét nội dung và nghệ thuật, giải thích điều hấp dẫn rồi gợi đọc. Khi viết về sách khác, phải làm lại việc đọc và kiểm, không dùng một đoạn mẫu đổi tên.
Củng cố kiến thức
Mới đọc bản trích, việc nào phù hợp trước khi viết giới thiệu toàn cuốn?
Không lấp phần chưa biết bằng đoán.
Lời mẫu khác trải nghiệm người viết.
Đúng: phạm vi giới thiệu phải tương xứng căn cứ.
Không tạo thông tin bịa.
Lời giải
Đáp án C. Nội dung toàn cuốn cần việc đọc và kiểm phù hợp. Nếu chưa đủ, giữ rõ phạm vi bản trích, xác định bước tiếp. Sự hấp dẫn không biện hộ cho dữ kiện đoán hoặc lời giả nhận đã đọc.