Ôn tập II: từ nhân vật đến nghị luận đời sống

Dàn ý và bài viết minh hoạ do BTVN biên soạn. **Dàn ý:** từ việc Tường làm việc nhà để anh có thời gian học, nêu ý nghĩa biết quan tâm → giải thích biểu hiện và tác dụng → phân biệt quan tâm với làm thay mọi việc → đề nghị bắt đầu từ việc phù hợp → khẳng định ý nghĩa đối với quan hệ con người. **Biết quan tâm từ những việc nhỏ** Trong bản trích Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh, Tường làm nhiều việc nhà để anh có thời gian học, vẫn vui vẻ và không than trách. Hành động ấy gợi suy nghĩ về sự quan tâm trong cuộc sống. Biết để ý đến nhu cầu của người khác và chia sẻ việc phù hợp là một phẩm chất cần được trau dồi. Quan tâm trước hết là không chỉ nhìn mọi việc từ sự thuận tiện của mình. Có khi người đang gặp khó khăn chưa kịp lên tiếng; một lời hỏi và một việc giúp đúng lúc đã có ý nghĩa. Ở Tường, tình cảm với anh hiện ra qua việc làm cụ thể chứ không chỉ qua lời nói. Trong đời sống, cùng thu dọn sau một buổi sinh hoạt có thể giúp người còn ở lại bớt vất vả. Những việc ấy chia sẻ công sức, đồng thời khiến con người cảm thấy được thấu hiểu, từ đó quan hệ trở nên gần gũi hơn. Tuy nhiên, quan tâm không có nghĩa một người phải nhận hết việc còn người khác được miễn trách nhiệm. Nếu việc gì cũng làm thay, người được giúp có thể quen dựa dẫm, người giúp lại quá sức. Bởi vậy, cần hỏi điều gì thực sự cần, cân nhắc khả năng và cùng phân chia công việc hợp lí. Từ sự nhường nhịn của Tường, người đọc không chỉ quý người em mà còn có thể nghĩ tới việc người anh nên biết chia sẻ trở lại. Sự quan tâm có thể bắt đầu từ những việc gần gũi: lắng nghe một điều chưa rõ, nhận phần việc của mình, giúp thêm khi người khác gặp khó khăn. Điều quan trọng là sự chân thành đi cùng cách làm phù hợp. Khi mỗi người biết cả đón nhận lẫn chia sẻ, tình cảm không dừng ở lời nói mà trở thành chỗ dựa trong cuộc sống. **Cách triển khai:** chi tiết truyện mở vấn đề; phần sau bàn biểu hiện, tác dụng và giới hạn của việc giúp. Tình huống thu dọn chỉ là ví dụ giả định, không nhận đã có một hoạt động thật. Đoạn phân biệt làm thay giúp ý kiến không trở thành lời khuyên phải hi sinh mọi lúc.