btvn.vn
Tìm kiếm Đăng nhập

Phân tích nhân vật: từ dàn ý đến đoạn văn

Lưu trên thiết bị này
Trang sách và cuộc sống · Chọn bài khác

Tổ chức theo đặc điểm cần làm rõ

Chọn nhân vật đã đọc, xác định tên tác phẩm và tác giả. Tìm đặc điểm nổi bật qua hoàn cảnh, lời nói, hành động, suy nghĩ, quan hệ; không tự thêm điều ngoài văn bản. Mỗi nhận xét cần chi tiết và lời giải thích. Mở bài giới thiệu nhân vật và ấn tượng chính. Thân bài làm rõ bối cảnh, từng đặc điểm, nghệ thuật xây dựng và ý nghĩa hình tượng. Có thể gắn cách xây dựng với từng nhận xét, không nhất thiết gom vào một đoạn cuối rời rạc. Kết bài khái quát ấn tượng và suy nghĩ có căn cứ. Khi viết đoạn, mở bằng nhận xét, đưa chi tiết rồi giải thích. Khi chỉnh, kiểm tên nguồn, độ đúng của chi tiết, phạm vi kết luận, mạch đoạn và câu văn. Không biến bài phân tích thành bản kể lại toàn truyện hoặc thêm nhiều tính từ khen không chứng minh.

Ví dụ triển khai một đặc điểm của Mên

Dàn ý và đoạn phân tích do BTVN biên soạn, dựa trên bản “Bầy chim chìa vôi” của Nguyễn Quang Thiều đã đọc: Nhận xét: Mên vừa muốn tỏ ra là anh lớn, vừa có sự nhạy cảm trước sự sống. Chi tiết cho phần đầu: khi vào bờ, Mên nói với giọng tỏ vẻ người lớn, phân công mình kéo đò và em đẩy. Chi tiết cho phần sau: Mên cùng Mon chăm chú nhìn bầy chim, rồi hai em nhận ra đã khóc. Nghệ thuật: lời nói, hành động và phản ứng ở các thời điểm làm lộ những mặt tính cách. “Mên muốn giữ vai trò người anh, nhưng sự cứng cỏi bên ngoài không làm mất nét nhạy cảm của cậu. Khi vào bờ, Mên phân công mình kéo đò còn em đẩy; cách nói và hành động cho thấy ý thức đứng ra lo việc cùng em. Đến lúc chứng kiến bầy chim bay lên, Mên cũng xúc động và nhận ra nước mắt của mình. Đặt cách nói tỏ vẻ người lớn cạnh phản ứng ấy, nhà văn làm nhân vật hiện lên gần gũi: có lúc cố cứng cỏi nhưng vẫn mang cảm xúc hồn nhiên của tuổi nhỏ.” Đoạn nhóm chi tiết để giải thích một nhận xét, không kể hết mọi việc. Nhận xét về nhân vật không có nghĩa khuyến khích trẻ tự chèo đò trong lũ; liên hệ thực tế phải tôn trọng an toàn.

Củng cố kiến thức

Chi tiết nào trực tiếp hỗ trợ nhận xét về nét nhạy cảm của Mên?
Chọn một đáp án

Củng cố kiến thức

Tổ chức đoạn theo cách nào đáp ứng nhiệm vụ phân tích?
Chọn một đáp án