btvn.vn
Tìm kiếm Đăng nhập

Ôn học kì I: đọc và tiếng Việt

Lưu trên thiết bị này
Ôn tập học kì I · Chọn bài khác

Từ nhận biết đến giải thích

Với truyện, cần theo dõi cốt truyện, lời kể, nhân vật và chi tiết làm căn cứ nhận xét. Với thơ, chú ý từ ngữ, hình ảnh, vần, nhịp và cảm xúc được gợi. Với kí, tìm điều được ghi chép, điểm quan sát và cách người viết cảm nhận sự thật. Tiếng Việt giúp đọc sâu hơn: từ ghép, từ láy và nghĩa của từ không được nhận diện chỉ bằng cảm giác; từ đồng âm và đa nghĩa cần xét quan hệ nghĩa. Ẩn dụ dựa vào nét tương đồng; hoán dụ dựa vào quan hệ gần gũi như dấu hiệu với người mang dấu hiệu. Cần giải thích tác dụng theo câu cụ thể. Khi ôn, dùng ba bước: nêu điều nhận ra → chỉ chi tiết → giải thích vì sao chi tiết cho phép hiểu như vậy. Không tự bổ sung hoàn cảnh, phẩm chất hoặc nguồn mà văn bản chưa cho.

Ví dụ: giữ giới hạn của một nhận xét

Đoạn truyện minh hoạ do BTVN biên soạn: “Trong lúc cả lớp chuẩn bị giờ đọc, Bình thấy một em nhỏ đứng lúng túng ở cửa. Bình hỏi em cần tìm ai, rồi dẫn em đến bàn giáo viên. Trở về chỗ, Bình lấy cuốn sách đang đọc dở.” Có thể nhận xét Bình quan tâm, sẵn sàng giúp người khác trong tình huống này. Bằng chứng là hỏi điều em nhỏ cần và dẫn tới người có thể giúp. Không kết luận Bình luôn đứng đầu lớp: chi tiết về kết quả học tập không xuất hiện. “Lúng túng” gợi sự chưa biết xử lí, không tự cho biết em nhỏ đã làm việc sai. Câu kể dùng tên Bình và “em nhỏ”, người kể không tự xưng tham gia nên thuộc ngôi thứ ba. Việc giải thích cần cùng dựa vào đoạn, không chỉ học thuộc một nhãn gọi.

Củng cố kiến thức

Nhận xét nào về Bình có căn cứ trực tiếp trong đoạn?
Chọn một đáp án

Củng cố kiến thức

Người kể trong đoạn minh hoạ thuộc ngôi nào?
Chọn một đáp án

Củng cố kiến thức

“Chân” trong “chân người” và “chân bàn” thuộc quan hệ nào?
Chọn một đáp án

Củng cố kiến thức

Trong cặp lục bát “Chiều về gió mát sân nhà / Lời ru theo gió bay xa cánh đồng”, cặp tiếng nào nối vần giữa dòng sáu và dòng tám?
Chọn một đáp án