Mấy ý nghĩ về thơ: mạch lập luận và diễn đạt

Khi bàn sức gợi của ngôn ngữ thơ, Nguyễn Đình Thi so sánh mỗi chữ với một ngọn nến; các ngọn nến bên nhau tạo một vùng sáng chung. Ánh sáng không chỉ nằm ở từng ngọn mà còn toả ra quanh chúng. Sự so sánh giúp hình dung: nghĩa của câu thơ không phải phép cộng cơ học nghĩa từng chữ. Khi kết hợp, các chữ gợi cảm xúc, hình ảnh và liên tưởng vượt phần gọi tên sự vật. Điều khó nhìn bằng mắt được diễn đạt qua một hình ảnh gần gũi. Sơ đồ cho thấy nhận xét về ngôn ngữ nằm trong phần giải thích bản chất thơ, sau khi tác giả xem xét các quan niệm chưa đủ. Tới cuối bài, ý về tự do hình thức tiếp tục phát triển yêu cầu biểu hiện tâm hồn. Vì vậy, sự linh hoạt của lời văn đi cùng một mạch lập luận nhất quán.