Hài kịch: sự vênh lệch và tiếng cười

Hài kịch là thể loại kịch dùng tiếng cười để chế giễu những thói tật, hiện tượng đáng phê phán. Cái đáng cười thường xuất hiện từ sự không tương xứng: tham vọng lớn mà khả năng hạn chế, lời nói trang trọng mà hành động vụng về, vẻ ngoài cao sang mà thực chất trống rỗng. Tiếng cười có nhiều sắc thái, từ hài hước nhẹ nhàng đến châm biếm, đả kích. Phân tích không chỉ nói “gây cười” mà cần xác định đối tượng và điều bị phê phán. Qua việc phủ nhận những lệch lạc, tác phẩm có thể khơi mong muốn về một lối sống chân thực, hợp lẽ phải. Nhân vật hài kịch thường được tô đậm một nét tính cách hay một thói tật. Sự phóng đại giúp cái đáng cười bộc lộ rõ nhưng vẫn cần đọc trong tình huống, quan hệ cụ thể. Không biến tiếng cười về hành vi, thói tật thành việc chế giễu hoàn cảnh khó khăn hoặc đặc điểm cá nhân của người ngoài đời.