btvn.vn
Tìm kiếm Đăng nhập

Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc: động từ, phép đối và ngôn ngữ

Lưu trên thiết bị này
Lựa chọn và hành động · Chọn bài khác

Hành động và nhịp điệu cùng làm nổi vẻ anh hùng

Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc được viết theo **thể phú Đường luật**, dùng **lối văn biền ngẫu**: những vế câu cân xứng, liên hệ về nghĩa và nhịp. Các vế có thể đối lập hoặc bổ sung cho nhau, giúp làm rõ tư tưởng và cảm xúc. Ở đoạn chiến đấu, nhiều **động từ mạnh** được nối với từ chỉ hướng, cách thức, kết quả: đạp–lướt tới, xô–xông vào, đâm ngang–chém ngược. Sự phối hợp làm hành động hiện ra liên tiếp, dứt khoát, tạo nhịp khẩn trương. Ngôn ngữ trang trọng của văn tế đi cùng lời dân dã, gần đời sống người nông dân Nam Bộ. Áo vải, tầm vông, rơm con cúi vừa cụ thể hóa hoàn cảnh, vừa khiến hình tượng anh hùng không xa rời những con người bình dị.

Từ cặp động từ đến sức tiến công

Phân tích do BTVN biên soạn theo đoạn chiến đấu trong SGK: Ở hai vế có “đạp rào lướt tới” và “xô cửa xông vào”, các động từ không đứng riêng. **“Đạp”, “xô”** gợi sức mạnh phá vật cản; **“lướt tới”, “xông vào”** nhấn hướng tiến, không chùn bước. Hai vế cân xứng nối tiếp nhau làm nhịp hành động dồn dập. Cách nói coi giặc như không, liều mình trước hiểm nguy tiếp tục nhấn ý chí quả cảm. Đặt bên áo vải, vũ khí thô sơ ở phần trước, sức tiến công càng gây xúc động. Như vậy, tác dụng không chỉ nằm ở một động từ mạnh. Chính sự phối hợp động từ, hướng tiến, vế đối và tương phản hoàn cảnh đã làm nổi hình tượng người nghĩa sĩ.

Củng cố kiến thức

Phân tích nào giải thích đầy đủ hơn cặp “đạp rào lướt tới” – “xô cửa xông vào”?
Chọn một đáp án

Củng cố kiến thức

Việc dùng những chi tiết áo vải, tầm vông, rơm con cúi có tác dụng gì?
Chọn một đáp án