Biển đảo Việt Nam: Vai trò chiến lược và trách nhiệm

Theo SGK, biển đảo có vai trò chiến lược trong bảo vệ sự toàn vẹn đất nước. Hệ thống đảo, cụm đảo có ý nghĩa đối với phòng thủ, thông tin, kiểm soát hoạt động trên biển và các nhiệm vụ cứu hộ, cứu nạn. Đây là vai trò **tuyến phòng thủ của đất nước**, cần đặt trong mối liên hệ đất liền–biển–đảo. Vùng biển và thềm lục địa có tài nguyên; vị trí trên các tuyến giao thông biển tạo điều kiện phát triển hải sản, vận tải, du lịch và các ngành liên quan. Sử dụng nguồn lực hợp lí góp phần nâng tiềm lực kinh tế, đời sống dân cư và khả năng thực hiện nhiệm vụ bảo vệ biển đảo. Phát triển kinh tế biển bền vững gắn với quốc phòng, an ninh và giữ vững chủ quyền, các quyền, lợi ích hợp pháp. Phải đồng thời bảo vệ môi trường, nguồn lợi, sinh kế; lợi ích kinh tế trước mắt không thay yêu cầu pháp luật hoặc bảo tồn lâu dài.

Tư liệu 3 SGK trang 234 nêu định hướng đến năm **2030**, tầm nhìn **2045**: phát triển bền vững kinh tế biển đi cùng quốc phòng, an ninh, độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ. Đây là mục tiêu, định hướng chiến lược, không phải số liệu xác nhận mọi kết quả đã hoàn thành. Hình 5 trang 235 giới thiệu nhà giàn DK1-21 trên thềm lục địa phía Nam. Khi sử dụng ảnh, giữ đúng tên và chú thích SGK; phân biệt công trình trên thềm lục địa với một đảo tự nhiên. Với tài nguyên thềm lục địa, dùng thuật ngữ quyền chủ quyền theo luật, không gọi công trình là căn cứ tự làm phát sinh mọi vùng biển. Vẽ sơ đồ trung tâm “vai trò biển đảo”, ba nhánh quốc phòng–an ninh, kinh tế–đời sống, tài nguyên–môi trường. Thêm mũi tên có giải thích, chẳng hạn tài nguyên được bảo vệ → sinh kế ổn định hơn → góp phần tăng tiềm lực phát triển và bảo vệ đất nước.

Học sinh có thể tìm hiểu kiến thức từ SGK, cơ quan nhà nước, bảo tàng và lưu trữ; dùng đúng địa danh, thuật ngữ và nguồn khi giới thiệu biển đảo. Kiểm thông tin trước khi sử dụng, không chia sẻ hình, bản đồ hoặc câu trích chưa xác minh. Tham gia hoạt động tìm hiểu, giới thiệu di sản, tri ân người làm nhiệm vụ biển đảo phù hợp điều kiện nhà trường. Giảm rác nhựa, tiết kiệm tài nguyên, giữ vệ sinh nơi sống và tham gia bảo vệ môi trường phù hợp cũng thể hiện trách nhiệm thiết thực. Chọn một việc và lập kế hoạch ngắn: mục đích, nội dung, nguồn, cách thực hiện, sản phẩm và cách kiểm kết quả. Ví dụ, làm tờ giới thiệu một chứng cứ trong SGK: ghi tên, thời gian, nơi lưu giữ hoặc nguồn công bố, hoạt động được chứng minh và lời giải thích bằng lời riêng. Đọc lại sản phẩm để bảo đảm dùng đúng chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán; ảnh lịch sử, ảnh hiện nay được chú thích riêng. Các câu lựa chọn kiểm hiểu biết, còn sản phẩm và việc làm cần được tự thực hiện.