Trung du và miền núi phía Bắc: Thế mạnh tự nhiên

Địa hình đồi núi tạo không gian phát triển lâm nghiệp. Những cao nguyên, đồi thấp có đất feralit thuận lợi hình thành vùng cây công nghiệp, cây ăn quả; đồng cỏ tạo điều kiện chăn nuôi gia súc lớn. Các cánh đồng có đất phù sa như Điện Biên, Nghĩa Lộ, Than Uyên tạo điều kiện trồng lúa, góp phần cung cấp lương thực tại chỗ. Mùa đông lạnh và khí hậu phân hoá theo độ cao giúp phát triển chè, cây ăn quả như đào, lê, cây dược liệu, rau và hoa phù hợp. Vì vậy, thế mạnh miền núi không chỉ là khai khoáng: sản phẩm nông nghiệp có thể đa dạng theo điều kiện đất và khí hậu. Địa hình cao, hang động các-xtơ và cảnh quan đặc sắc còn tạo tài nguyên du lịch. Việc khai thác cần đi cùng giao thông, cơ sở phục vụ và bảo vệ cảnh quan.

Sông ngòi trên địa hình dốc tạo **trữ năng thuỷ điện lớn nhất cả nước theo SGK**. Hồ tự nhiên và nhân tạo như Ba Bể, Hoà Bình, Sơn La tạo khả năng khai thác, nuôi trồng thuỷ sản và du lịch. Nguồn nước khoáng cũng có giá trị cho du lịch. Khoáng sản đa dạng là cơ sở phát triển khai khoáng, chế biến khoáng sản và các ngành liên quan. Tài nguyên rừng tạo nguồn lâm sản, hỗ trợ công nghiệp chế biến gỗ. Các vườn quốc gia, khu bảo tồn có sinh vật và cảnh quan đặc sắc, phù hợp du lịch sinh thái; như Hoàng Liên ở Lào Cai, Ba Bể ở Thái Nguyên theo địa chỉ SGK 2026. Phát triển nhiều ngành cùng dùng đất, nước, rừng cần tổ chức hợp lí. Bảo vệ rừng và nguồn nước góp phần giữ điều kiện sản xuất, cảnh quan và giảm suy thoái tài nguyên.

Đặt tên vùng ở giữa. Tạo các nhánh địa hình–đất, khí hậu, nguồn nước, khoáng sản, rừng–sinh vật. Ở mỗi nhánh, ghi **đặc điểm tự nhiên → ngành có lợi thế → dẫn chứng**. Chẳng hạn: sông dốc, nhiều nước → thuỷ điện → sông Đà; mùa đông lạnh, phân hoá độ cao → chè và rau quả phù hợp. Dùng hình 12.1 SGK trang 160 để tìm dẫn chứng, đọc chú giải trước khi xác định vị trí. Kí hiệu tài nguyên cho biết nơi phân bố đối tượng, chưa cho biết sản lượng hoặc mọi dự án đã khai thác. Sản phẩm thực hành là sơ đồ tư duy và một đoạn giải thích nhánh đã chọn. Kiểm xem mỗi ngành có điều kiện tương ứng, dẫn chứng đúng địa bàn, và có thể bổ sung yêu cầu bảo vệ tài nguyên; danh sách tên ngành riêng lẻ chưa thể hiện mối liên hệ.