Nông nghiệp, thuỷ sản cung cấp nguyên liệu cho công nghiệp
Năm 2024, giá trị sản xuất công nghiệp vùng chiếm **6,3% cả nước** theo SGK. Các ngành thế mạnh là sản xuất, chế biến thực phẩm và sản xuất điện. Con số này khác tỉ trọng GRDP của vùng trong GDP cả nước.
Nguồn lúa, thuỷ sản, cây ăn quả dồi dào; nhu cầu thức ăn chăn nuôi, thuỷ sản và thị trường tiêu thụ thúc đẩy chế biến. Sản phẩm quan trọng gồm gạo xay xát, thuỷ sản ướp đông, rau quả đóng hộp, thức ăn chăn nuôi. Chế biến giúp bảo quản, nâng giá trị và phục vụ thị trường trong nước, xuất khẩu.
Sự phân bố cần kết hợp nguồn nguyên liệu, giao thông, lao động, điện, nước và thị trường. Không suy nhà máy chỉ cần ở gần ruộng hoặc ao là đủ điều kiện hoạt động hiệu quả.
Bài luyện
Nguyên nhân nào trực tiếp hỗ trợ chế biến thực phẩm của vùng?
Đúng. Nông nghiệp, thuỷ sản cung cấp nguyên liệu; thị trường tạo nhu cầu.
Diện tích riêng chưa giải thích nguồn nguyên liệu và tiêu thụ.
Thu gom, bảo quản, vận chuyển ảnh hưởng chất lượng và chi phí.
Bài nhấn mạnh nguồn nông sản, thuỷ sản, không kim loại.
Lời giải
Nông nghiệp, thuỷ sản cung cấp nguyên liệu; thị trường tạo nhu cầu. Giao thông, công nghệ và lao động giúp nối các khâu thành hoạt động chế biến.
Bài luyện
Chế biến góp phần phát triển sản xuất như thế nào?
Giá, nhu cầu và chi phí vẫn có thể biến động.
Chất lượng đầu vào ảnh hưởng sản phẩm chế biến.
Chế biến thay đổi khả năng bảo quản, sử dụng và giá trị.
Đúng. Chế biến hỗ trợ tiêu thụ và giá trị sản phẩm, nhưng cần quản lí chất lượng và thị trường.
Lời giải
Chế biến hỗ trợ tiêu thụ và giá trị sản phẩm, nhưng cần quản lí chất lượng và thị trường. Không biến vai trò hỗ trợ thành bảo đảm tuyệt đối.
Đọc riêng từng sản phẩm và đơn vị
Bảng 19.4 SGK 9 trang 211:
Ba nhóm sản phẩm dưới đây tính bằng **triệu tấn**. “Thuỷ sản” là thuỷ sản ướp đông; “Thức ăn” là thức ăn chăn nuôi gia súc, gia cầm và thuỷ sản.
|Năm|Gạo xay xát|Thuỷ sản|Thức ăn|
|---|---|---|---|
|2010|17,0|1,1|1,1|
|2015|19,4|1,3|3,0|
|2020|16,4|1,5|9,6|
|2024|20,3|2,3|17,8|
**Điện sản xuất**, đơn vị **tỉ kWh**:
|Năm|Sản lượng|
|---|---|
|2010|9,8|
|2015|9,3|
|2020|30,6|
|2024|99,4|
Gạo xay xát tăng giữa đầu và cuối kì nhưng có đoạn giảm 2015–2020. Thuỷ sản ướp đông và thức ăn chăn nuôi tăng ở các mốc. Điện giảm nhẹ 2010–2015 rồi tăng mạnh. Không dùng nhận xét “mọi sản phẩm tăng liên tục”. Không cộng tấn với kWh; cũng không mặc nhiên cộng các sản phẩm thành tổng công nghiệp.
Bài luyện
Nhận xét nào đúng về gạo xay xát?
2010–2015 và 2020–2024 đều tăng.
Sản lượng và diện tích là các chỉ tiêu khác đơn vị.
Đúng. Dãy 17,0 → 19,4 → 16,4 → 20,3 có cả tăng và giảm.
19,4 xuống 16,4 triệu tấn là giảm.
Lời giải
Dãy 17,0 → 19,4 → 16,4 → 20,3 có cả tăng và giảm. Nhận xét đầu–cuối không được xoá biến động giữa kì.
Bài luyện
Dãy điện sản xuất cho thấy điều gì?
30,6 lớn hơn 9,3 tỉ kWh.
Đúng. 9,8 − 9,3 = 0,5 tỉ kWh giảm ở đoạn đầu.
Đầu–cuối tăng không có nghĩa mọi đoạn đều tăng.
Điện tính bằng tỉ kWh, không tấn.
Lời giải
9,8 − 9,3 = 0,5 tỉ kWh giảm ở đoạn đầu. Sau đó 9,3 → 30,6 → 99,4 là tăng.
Nhiệt điện và năng lượng tái tạo
Các nhà máy nhiệt điện được nêu ở Vĩnh Long, Cà Mau, Cần Thơ; điện gió ở Cà Mau, Cần Thơ; điện mặt trời ở Cần Thơ, An Giang, theo SGK. Đọc các địa bàn trong phạm vi sau sắp xếp, không dùng danh sách tỉnh cũ để bác bỏ ngay ví dụ của sách mới.
Điện cung cấp năng lượng cho sản xuất và đời sống. Phát triển điện gió, điện mặt trời góp phần đa dạng nguồn năng lượng, bảo vệ tài nguyên và giảm phát thải, đồng thời cần lựa chọn vị trí, hạ tầng truyền tải và quản lí tác động phù hợp. Năng lượng tái tạo không đồng nghĩa mọi công trình không có tác động môi trường.
Mở bản đồ hình 19.2 trang 209, đối chiếu kí hiệu nhà máy điện, trung tâm công nghiệp và địa danh. Kí hiệu vị trí không cho trực tiếp sản lượng; dùng bảng khi nhận xét sản lượng qua thời gian.
Bài luyện
Muốn xác định vị trí nhà máy điện cần làm gì?
Đúng. Bản đồ cung cấp vị trí qua kí hiệu và địa danh; bảng cung cấp sản lượng.
Sản lượng tổng không cho vị trí từng công trình.
Đã nhầm lớp thông tin tự nhiên với công nghiệp.
Vị trí địa lí phải theo nguồn bản đồ.
Lời giải
Bản đồ cung cấp vị trí qua kí hiệu và địa danh; bảng cung cấp sản lượng. Mỗi nguồn giải quyết một câu hỏi khác nhau.
Bài luyện
Nhận xét nào đúng về điện gió, điện mặt trời?
Vẫn cần đánh giá vị trí, sử dụng đất, hệ sinh thái và hạ tầng.
Điện phải được kết nối và vận hành với hệ thống.
Đây là các nguồn cung năng lượng.
Đúng. Năng lượng tái tạo có lợi ích nhưng cần quy hoạch, truyền tải và quản lí tác động.
Lời giải
Năng lượng tái tạo có lợi ích nhưng cần quy hoạch, truyền tải và quản lí tác động. Không đồng nhất lợi ích với việc không cần đánh giá.
Đang học