Dịch vụ và công nghiệp giữ vai trò lớn
Năm 2024, GRDP Đông Nam Bộ chiếm **31,5% GDP cả nước** theo SGK. Đây là tỉ trọng quy mô kinh tế vùng trong cả nước, khác với cơ cấu các ngành bên trong vùng.
| Khu vực trong GRDP vùng | 2010 (%) | 2024 (%) |
|---|---|---|
|Nông, lâm, thuỷ sản|5,6|4,8|
|Công nghiệp, xây dựng|45,6|41,4|
|Dịch vụ|38,4|44,1|
|Thuế sản phẩm trừ trợ cấp sản phẩm|10,4|9,7|
Nguồn: hình 17.2 SGK 9 trang 198. Mỗi cột cộng thành 100%. Dịch vụ tăng 5,7 điểm phần trăm và trở thành khu vực lớn nhất năm 2024; công nghiệp, xây dựng vẫn có vai trò lớn. Tỉ trọng giảm chưa đủ kết luận giá trị sản xuất giảm vì tổng GRDP cũng thay đổi.
Bài luyện
Khu vực nào chiếm tỉ trọng lớn nhất trong GRDP Đông Nam Bộ năm 2024?
Đúng. So sánh bốn số của năm 2024: 44,1% lớn nhất.
Đây là khu vực đứng sau dịch vụ năm 2024.
Tỉ trọng này nhỏ hơn hai khu vực chính.
Đây không phải phần lớn nhất trong cơ cấu.
Lời giải
So sánh bốn số của năm 2024: 44,1% lớn nhất. Năm 2010 công nghiệp, xây dựng lớn nhất, nên cần giữ đúng mốc khi nhận xét.
Bài luyện
Dịch vụ từ 38,4% lên 44,1% tăng bao nhiêu?
Hiệu hai tỉ trọng có đơn vị điểm phần trăm, không phải tiền.
82,5 là tổng hai tỉ trọng, không phải mức tăng.
44,1% là tỉ trọng cuối, chưa trừ tỉ trọng đầu.
Đúng. 44,1 − 38,4 = 5,7 điểm phần trăm.
Lời giải
44,1 − 38,4 = 5,7 điểm phần trăm. Đây là thay đổi cơ cấu, không phải tốc độ tăng giá trị dịch vụ.
Bài luyện
Công nghiệp, xây dựng giảm tỉ trọng từ 45,6% xuống 41,4%. Kết luận nào đủ căn cứ?
Bảng không có số nhà máy.
41,4% vẫn là phần lớn trong GRDP vùng.
Đúng. 45,6 − 41,4 = 4,2 điểm phần trăm.
Thay đổi tỉ trọng không cho trực tiếp tốc độ tăng giá trị.
Lời giải
45,6 − 41,4 = 4,2 điểm phần trăm. Muốn biết giá trị tuyệt đối cần thêm tổng GRDP ở từng mốc, không suy từ cơ cấu riêng lẻ.
Một trong những vùng công nghiệp phát triển mạnh
Đông Nam Bộ có điều kiện thuận lợi về vị trí, lao động, thị trường, cơ sở hạ tầng và thu hút đầu tư. Năm 2024, vùng chiếm **34,9% giá trị sản xuất công nghiệp cả nước**, theo SGK. Tỉ trọng này dùng mẫu số giá trị sản xuất công nghiệp quốc gia, khác với 31,5% GDP cả nước.
Các ngành quan trọng gồm khai thác dầu khí; hoá chất; sản xuất sản phẩm điện tử, máy vi tính; ô tô; chế biến thực phẩm; dệt, may và giày dép. Công nghiệp tập trung nhiều ở Thành phố Hồ Chí Minh và Đồng Nai. Dầu khí còn tạo nguồn nguyên liệu, nhiên liệu và nhu cầu dịch vụ cho những ngành liên quan.
Định hướng phát triển chú trọng công nghệ cao, nâng giá trị gia tăng, sử dụng tài nguyên tiết kiệm và bảo vệ môi trường. Đây là hướng chuyển đổi, không có nghĩa mọi cơ sở đã áp dụng cùng một trình độ.
Mở bản đồ kinh tế hình 17.3 SGK trang 199: đọc kí hiệu khu công nghiệp, nhà máy và các ngành; chọn hai địa bàn rồi đối chiếu hoạt động công nghiệp. Kí hiệu cho biết vị trí theo chú giải, không tự cho biết sản lượng, số lao động hoặc lượng phát thải.
Bài luyện
Con số 34,9% trong phần công nghiệp dùng mẫu số nào?
Đã đổi sang một ngành dịch vụ khác.
Đúng. 34,9% thể hiện phần giá trị sản xuất công nghiệp của vùng trong cả nước.
Đã đổi mẫu số từ cả nước sang vùng.
Đây là chỉ tiêu kinh tế, không phải dân số.
Lời giải
34,9% thể hiện phần giá trị sản xuất công nghiệp của vùng trong cả nước. Không so trực tiếp nó với cơ cấu GRDP như hai phần của cùng một tổng.
Bài luyện
Hai địa bàn tập trung nhiều công nghiệp theo SGK là gì?
Đúng. SGK nhấn mạnh Thành phố Hồ Chí Minh và Đồng Nai trong phân bố công nghiệp Đông Nam Bộ.
Hai địa bàn này thuộc Trung du và miền núi phía Bắc.
Đây là các trung tâm quan trọng của Đồng bằng sông Hồng.
Hai địa bàn thuộc Bắc Trung Bộ theo phạm vi sách.
Lời giải
SGK nhấn mạnh Thành phố Hồ Chí Minh và Đồng Nai trong phân bố công nghiệp Đông Nam Bộ. Đọc bản đồ để đối chiếu các trung tâm và ngành, tránh chuyển ví dụ của vùng khác sang.
Bài luyện
Cách diễn đạt nào đúng về công nghiệp công nghệ cao và bảo vệ môi trường?
Định hướng không chứng minh kết quả đồng loạt.
Phát triển bền vững còn đòi hỏi quản lí tài nguyên và ô nhiễm.
Tài nguyên không thay thế yêu cầu công nghệ và nâng giá trị gia tăng.
Đúng. Hướng phát triển thể hiện mục tiêu và nhiệm vụ.
Lời giải
Hướng phát triển thể hiện mục tiêu và nhiệm vụ. Cần phân biệt định hướng với hiện trạng, đồng thời gắn tăng trưởng với công nghệ và môi trường.
Đang học