Quang Trung đại phá quân Thanh năm 1789

Cuối năm **1788**, nhân việc Lê Chiêu Thống cầu cứu, nhà Thanh cử Tôn Sĩ Nghị chỉ huy quân tiến vào xâm lược nước ta. Trước thế mạnh ban đầu của đối phương, quân Tây Sơn rút khỏi Thăng Long để bảo toàn lực lượng và xây dựng phòng tuyến phía nam. Bộ binh đóng ở **Tam Điệp**, thuỷ quân ở **Biện Sơn**, tạo thế phòng thủ thuỷ – bộ liên hoàn. Tháng **12-1788**, Nguyễn Huệ lên ngôi Hoàng đế, lấy niên hiệu **Quang Trung**, rồi chỉ huy các đạo quân tiến ra Bắc. Rút lui có tổ chức để chuẩn bị phản công khác với đầu hàng.

Quang Trung quyết định tiến công vào dịp Tết Kỷ Dậu, khi quân Thanh chủ quan trong phòng bị.

Các mốc trong sơ đồ đều theo **lịch âm**; cần đọc cùng năm 1789, không hiểu “mồng 5” là ngày 5 tháng 1 dương lịch.

Sáng mồng 5 Tết, Quang Trung trực tiếp chỉ huy đánh đồn **Ngọc Hồi**, vị trí quan trọng ở phía nam Thăng Long. Cùng lúc, đạo quân của Đô đốc Long tiến công **Đống Đa**. Bị đánh mạnh từ các hướng, quân Thanh đại bại; Tôn Sĩ Nghị bỏ chạy. Đến trưa, Quang Trung cùng đoàn quân chiến thắng vào Thăng Long. Diễn biến cho thấy vai trò chỉ huy và sự phối hợp giữa các đạo quân. Lược đồ trong SGK dùng mũi tên để chỉ tiến quân, chặn đánh và rút chạy; khi đọc phải đối chiếu chú giải, không xem mọi mũi tên là hướng tấn công của cùng một bên.

Từ đêm 30 đến mồng 5 Tết, Tây Sơn giành thắng lợi qua những trận đánh liên tiếp, giải phóng Thăng Long và quét sạch quân xâm lược Thanh. Chiến thắng bảo vệ nền độc lập, là một chiến công lớn trong lịch sử chống ngoại xâm. Quyết định đánh vào dịp Tết phát huy yếu tố bất ngờ: khi bị tiến công giữa lúc chủ quan, quân Thanh khó chuẩn bị đối phó kịp. Tuy nhiên, thắng lợi còn gắn với tổ chức lực lượng, hành quân nhanh, phối hợp các hướng và tinh thần chiến đấu của quân dân; không chỉ do chọn một ngày đặc biệt.