Các công đoạn chính sản xuất thủy tinh và xi măng

**Thủy tinh thông thường:** trộn cát thạch anh (giàu SiO₂), đá vôi (giàu CaCO₃), soda (Na₂CO₃) theo tỉ lệ thích hợp → nung ở nhiệt độ cao để tạo khối nóng chảy → hạ nhiệt đến trạng thái phù hợp để ép, thổi tạo hình → làm nguội có kiểm soát, tránh nứt vỡ. Một số phản ứng trong quá trình nấu thủy tinh được biểu diễn: $$CaCO_3\xrightarrow{t^\circ}CaO+CO_2;$$ $$CaO+SiO_2\xrightarrow{t^\circ}CaSiO_3;$$ $$\begin{aligned}&Na_2CO_3+SiO_2\\&\quad\xrightarrow{t^\circ}Na_2SiO_3+CO_2.\end{aligned}$$ Đây là các phản ứng thành phần, không phải một công thức phân tử chung cho mọi thủy tinh. Thủy tinh chịu nhiệt có thành phần và cách chế tạo phù hợp mục đích sử dụng; không đổ nước sôi vào đồ thủy tinh bất kì chỉ vì thấy trong suốt. **Xi măng:** nghiền, phối trộn đá vôi với đất sét và nguyên liệu điều chỉnh → nung nhiệt độ cao tạo **clinker** → làm nguội, nghiền clinker với thạch cao và phụ gia phù hợp thành bột xi măng. Clinker là sản phẩm trung gian, không đồng nhất với bột xi măng thành phẩm. Xi măng có khả năng kết dính khi sử dụng với nước theo quy trình xây dựng.