Đồng bám lên điện cực là dấu hiệu biến đổi hóa học

Giáo viên chuẩn bị bình dung dịch copper(II) sulfate ($CuSO_4$), hai thỏi than làm điện cực và bộ mạch theo SGK. Điện cực là bộ phận dẫn điện tiếp xúc với dung dịch; mỗi thỏi được nối với một cực của nguồn.
Khi có dòng điện qua dung dịch, sau một thời gian thỏi than nối với **cực âm** có lớp màu đỏ nâu bám vào. Lớp đó được xác định là kim loại đồng. Việc đồng tách khỏi dung dịch và bám lên điện cực cho thấy **tác dụng hóa học** của dòng điện.
Không gọi lớp bám là muối $CuSO_4$: lớp quan sát được ở đây là kim loại đồng. Mạ điện là một ứng dụng của tác dụng hóa học. Chỉ quan sát bộ thí nghiệm được hướng dẫn; không tự pha hóa chất hoặc làm mạ điện tại nhà.
Dòng điện qua cơ thể có thể gây nguy hiểm
Cơ thể người có thể cho dòng điện đi qua. Dòng điện có thể làm cơ co giật, ảnh hưởng hoạt động thần kinh, hô hấp và tim. Đó là **tác dụng sinh lí**, có thể gây nguy hiểm đến tính mạng. Không dùng cơ thể để thử dây hoặc thiết bị có điện.
Điện được sử dụng trong một số thiết bị y tế bởi người có chuyên môn; điều đó không có nghĩa tự cho dòng điện qua cơ thể là an toàn. Bài học không hướng dẫn tự thử hoặc tự điều trị bằng điện.
Nếu thấy dây điện đứt, rơi xuống đường, cần tránh xa, cảnh báo người khác từ vị trí an toàn và báo người lớn để liên hệ đơn vị điện lực. Không chạm dây, dùng que gạt dây hoặc đến gần chỉ vì dây không phát tia lửa. Với dây hở trong nhà cũng cần báo người lớn, không tự sửa. Nguồn lưu ý an toàn: EVN.
Bài luyện
Trong thí nghiệm SGK với dung dịch copper(II) sulfate và hai thỏi than, lớp đồng bám được quan sát ở đâu?
Đã đảo cực của thỏi có lớp đồng đang xét.
Đúng: thỏi nối cực âm có lớp kim loại đồng bám.
Hiện tượng quan sát ở điện cực nhúng trong dung dịch.
Dây ngoài bình không phải vị trí được nêu trong thí nghiệm.
Lời giải
Trong thí nghiệm này, thỏi than nối cực âm có lớp đỏ nâu được xác định là kim loại đồng. Đồng bám lên điện cực cho thấy tác dụng hóa học của dòng điện. Đáp án B.
Bài luyện
Lớp đỏ nâu trên điện cực âm trong thí nghiệm vừa học được xác định là chất nào?
Bài xác định lớp bám là kim loại đồng, không phải muối khô.
Điện cực là than, không phải sắt bị gỉ.
Đúng: đây là sản phẩm quan sát được.
Lớp bám đã được xác định là đồng, không phải than.
Lời giải
Lớp đỏ nâu được xác định là kim loại đồng. Sự xuất hiện của lớp đồng ở điện cực là dấu hiệu biến đổi hóa học do dòng điện qua dung dịch. Không đồng nhất sản phẩm này với muối ban đầu. Đáp án C.
Bài luyện
Dòng điện đi qua cơ thể có thể làm các cơ co giật. Hiện tượng này thuộc tác dụng nào?
Dữ kiện không nói cơ thể phát sáng.
Hiện tượng đang xét trực tiếp là thay đổi hoạt động cơ.
Dữ kiện trực tiếp mô tả ảnh hưởng sinh lí, không chỉ nóng lên.
Đúng: tác động lên hoạt động cơ thể là ý đang xét.
Lời giải
Co giật do dòng điện qua cơ thể là biểu hiện tác dụng sinh lí. Tác dụng này có thể nguy hiểm; tuyệt đối không làm phép thử trên cơ thể. Đáp án D.
Bài luyện
Thấy dây điện đứt rơi xuống đường nhưng không có tia lửa, cách xử lí nào phù hợp?
Đúng: không tự tiếp cận hoặc xử lí dây điện rơi.
Không đến gần để tự thử.
Không dùng que gạt dây; vật liệu và điều kiện không được bảo đảm.
Không có tia lửa không chứng minh dây đã mất điện.
Lời giải
Dây không phát tia lửa vẫn có thể đang mang điện. Cần tránh xa, báo người lớn để đơn vị điện lực xử lí và cảnh báo người khác từ vị trí an toàn. Không chạm hay dùng que gạt dây. Đáp án A.