Thực hành: ánh sáng và tinh bột trong lá

Quang hợp tạo glucose; cây có thể chuyển glucose thành tinh bột. Dung dịch **iodine làm tinh bột chuyển màu xanh tím**, nên được dùng để nhận biết tinh bột trong lá. Giáo viên chuẩn bị cây có lá xanh thích hợp, băng giấy đen, panh, dụng cụ thủy tinh, nước ấm, cồn và iodine. Mục đích là so phần lá được chiếu sáng với phần bị che, không phải thử xem cồn có tạo ra tinh bột hay không.

1. Đặt cây trong tối khoảng hai ngày để cây sử dụng bớt tinh bột đã dự trữ, giảm ảnh hưởng của tinh bột có từ trước. 2. Che kín một phần lá ở **cả hai mặt** bằng giấy đen; đưa cây ra nơi sáng phù hợp khoảng 4–6 giờ. 3. Ngắt lá, tháo giấy. Giáo viên xử lí lá với cồn trong bể nước nóng phù hợp để loại màu diệp lục, giúp dễ quan sát phép thử. 4. Rửa lá bằng nước ấm rồi dùng dung dịch iodine theo hướng dẫn; quan sát màu ở hai phần đã che và không che. Cồn dễ cháy. **Không đun cồn trực tiếp trên lửa; không để lửa đang cháy gần cồn.** Giáo viên chuẩn bị nước nóng và thực hiện phần đun, xử lí hóa chất; dùng kính bảo hộ, không nếm hoặc dùng hóa chất thí nghiệm lên người. Đây là thực hành có giám sát ở trường, không yêu cầu tự làm ở nhà.

Trong kết quả điển hình khi bố trí đạt yêu cầu, phần lá **không che** chuyển xanh tím với iodine; phần **đã che** không có màu xanh tím ấy. Hai phần cùng lá được xử lí giống nhau, khác việc nhận ánh sáng. Kết quả là căn cứ cho thấy lá tạo tinh bột ở phần nhận sáng trong điều kiện thí nghiệm. Phần che không thiếu diệp lục chỉ vì đã dán giấy; giấy chặn ánh sáng. Nếu kết quả khác dự kiến, cần kiểm lại bước đặt tối, độ kín giấy và xử lí thuốc thử, không đổi số liệu để khớp kết luận.