Cùng tạo cá thể mới, khác cách tạo
| Dấu hiệu | Vô tính | Hữu tính |
|---|---|---|
| Kết hợp giao tử đực và cái | Không có | Có |
| Kết quả chung | Tạo cá thể mới | Tạo cá thể mới |
| Đặc điểm đời con | Thường giống cơ thể gốc | Có thể khác bố mẹ và khác nhau |
Khi nhận biết, xét sự kết hợp giao tử trước. Không suy ra hình thức sinh sản chỉ từ số lượng con hoặc tốc độ sinh sản.
Ở cây được nhân giống sinh dưỡng, đời con thường giữ các đặc điểm của cây gốc. Tuy nhiên, điều kiện chăm sóc vẫn ảnh hưởng đến sinh trưởng và năng suất; không nên hiểu các cây sẽ giống nhau ở mọi biểu hiện trong mọi môi trường.
Bài luyện
Điểm chung của sinh sản vô tính và sinh sản hữu tính là gì?
Sinh sản hữu tính có giao tử kết hợp.
Đúng: đây là kết quả chung.
Sinh sản vô tính không có kết hợp hai giao tử.
Không thể khẳng định mọi đời con đều giống nhau.
Lời giải
Hai hình thức đều tạo cá thể mới và góp phần duy trì loài. Có hay không có kết hợp giao tử là điểm khác nhau, không phải điểm chung. Đáp án B.
Nhân giống và lai giống phục vụ mục đích khác nhau
Một cây có đặc điểm tốt có thể được nhân giống sinh dưỡng để tạo thêm cây thường giữ đặc điểm của cây gốc. Các cây mới vẫn cần điều kiện trồng, chăm sóc phù hợp.
Khi lai hai giống qua sinh sản hữu tính, đời con có thể mang những đặc điểm khác nhau. Người làm giống phải theo dõi và **chọn lọc** những cá thể phù hợp mục tiêu. Không phải mọi con lai đều tự động có tất cả đặc điểm tốt của cả bố và mẹ.
Bài luyện
Hai cây được nhân giống sinh dưỡng từ cùng cây gốc nhưng chăm sóc khác nhau. Nhận xét nào hợp lí?
Cây vẫn cần nước và các điều kiện sống.
Điều kiện môi trường vẫn ảnh hưởng đến cây.
Đúng: phân biệt nguồn giống với điều kiện sống.
Không xác định hình thức sinh sản bằng cách chăm sóc.
Lời giải
Nhân giống sinh dưỡng thường giúp giữ đặc điểm cây gốc, không loại bỏ tác động của môi trường. Nước, dinh dưỡng và các điều kiện chăm sóc vẫn ảnh hưởng đến sinh trưởng, năng suất. Đáp án C.
Bài luyện
Vì sao sau khi lai giống cần theo dõi, chọn lọc đời con?
Đúng: không mặc định mọi con lai đều đạt mục tiêu.
Đây là khẳng định quá mức.
Lai qua sinh sản hữu tính có kết hợp giao tử.
Cây được chọn vẫn cần điều kiện sống phù hợp.
Lời giải
Sinh sản hữu tính có thể tạo đời con khác nhau. Theo dõi và chọn lọc giúp giữ lại cá thể đáp ứng mục tiêu làm giống, chứ không mặc định mọi con lai đều tốt như nhau. Đáp án A.