Đo, xử lí số liệu và dùng cổng quang

Trước khi đo, ước lượng đại lượng để chọn dụng cụ có **giới hạn đo (GHĐ)** đủ lớn và **độ chia nhỏ nhất (ĐCNN)** phù hợp. GHĐ là giá trị lớn nhất đo được trên thang đang dùng; ĐCNN cho biết bước giá trị nhỏ nhất của thang. Kiểm tra dụng cụ và vị trí số 0, tiến hành đúng cách, ghi kết quả kèm đơn vị. Sau đó xử lí và so sánh các lần đo; xem cách đặt dụng cụ, cách đọc và điều kiện có ảnh hưởng kết quả hay không. Không tự thêm nhiều chữ số mà thang đo không thể hiện.

**Cổng quang điện** có bộ phận phát và bộ phận thu tia hồng ngoại. Khi vật đi qua, làm chắn tia, cổng gửi tín hiệu đến **đồng hồ đo thời gian hiện số** qua dây nối. Trong chế độ đo từ cổng A đến cổng B, tín hiệu ở A bắt đầu phép đo, tín hiệu ở B kết thúc phép đo. Đồng hồ hiển thị thời gian giữa hai lần vật đi qua. Không cần dùng tay bấm đúng lúc vật tới từng cổng. Nút chọn thang đo dùng để chọn GHĐ và ĐCNN; nút chọn chế độ dùng để chọn cách đo; **RESET** đưa đồng hồ về trạng thái ban đầu trước lần đo tiếp theo. Cách nối và thao tác cụ thể theo hướng dẫn của thiết bị, không tự tháo phần điện.

Ví dụ đồng hồ trong SGK có hai thang: | GHĐ | ĐCNN | |---:|---:| | 9,999 s | 0,001 s | | 99,99 s | 0,01 s | Nếu thời gian dự kiến khoảng 15 s, thang 9,999 s không đủ. Chọn thang 99,99 s dù ĐCNN lớn hơn. Không chỉ chọn thang có bước đọc nhỏ nhất mà quên GHĐ. Khi thực hành, giáo viên hướng dẫn nối dây, chọn chế độ và thang, đưa về trạng thái ban đầu, cho vật đi qua rồi ghi số đo. Chỉ dùng bộ thiết bị học tập được hướng dẫn; không tự nối với điện lưới hoặc sửa thiết bị.